X
تبلیغات
وبـــــلاگ تـــخــصــصی جـــــغرافیــــا

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در سه شنبه بیست و هفتم مهر 1389 ساعت 0:23 | لینک ثابت |

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در سه شنبه بیست و هفتم مهر 1389 ساعت 0:21 | لینک ثابت |
كشورهاي محصور در خشكي

 

تقريبا يك چهارم كشورهاي جهان محصور در خشكي اند (Landlocked Countries) و به اقيانوس ها دسترسي مستقيم ندارند . دقيقا 43 كشور محصور در خشكي وجود دارد كه هيچ دسترسي مستقيمي به اقيانوس ندارند و حتي همجوار درياهايي نيز نيستند كه به اقيانوس ها وصل باشند ( مانند درياي مديترانه ) . اين كشورها براي دسترسي به بنادر ساحلي مجبور به اتكا به همسايگان خود هستند كه اين خود يك شرايط نامتناسب براي آن كشور از نظر جغرافياي سياسي است .براي مثال افغانستان براي دسترسي به درياهاي آزاد محتاج پاكستان است . در حالي كه ايران بواسطه درياي سيستان (درياي عمان) به اقيانوس هند مرتبط مي گردد. اخيرا برخي كشور هاي جديد نيز به ليست كشورهاي محصور در خشكي افزوده شده اند . از جمله صربستان است كه قبلا به دياي آدرياتيك دسترس داشت ولي پس از استقلال مونته نگرو در سال 2006 دسترسي به درياهاي آزاد را از دست داد.

كشور هايي كه بطور مضاعف در خشكي محصورند:

دو كشور محصور در خشكي وجود دارد كه محدوديت آنها مضاعف است . بعبارت ديگر آنها خود بوسيله ساير كشور هاي محصور در خشگي احاطه شده اند . اين دو كشور عبارتند از ازبكستان ( احاطه شده توسط افغانستان ، قزاقستان ، قرقيزستان ، تاجيكستان ، و تركمنستان كه همگي خود محصور در خشكي اند ) و ليختن اشتاين در اروپا ( احاطه شده بوسيله دو كشور محصور در خشكي اتريش و سوئيس ) .

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در سه شنبه بیست و هفتم مهر 1389 ساعت 0:19 | لینک ثابت |
روشهاي جهت يابي

الف – در روز (بوسيله ساعت مچي و خورشيد - بوسيله سايه چوب)

ب – در شب (بوسيله ستاره قطبي - بوسيله هلال ماه)

به وسيله ساعت مچي و خورشيد

•در هنگام روز ساعت را به طور افقي بگيريد.

•عقربه ساعت شمار را به طرف خورشيد اشاره دهيد.

•نيمساز زاويه بين عقربه ساعت شمار و علامت ساعت دوازده جنوب را نشان خواهد داد.

به وسيله سايه چوب

•يك ميله چوبي يا فلزي را به طور عمودي در زمين قرار مي دهيم.

•نوك سايه ميله چوبي را علامت مي گذاريم

•پس از مدتي نوك سايه ميله چوبي را كه تغيير كرده است علامت گذاري مي كنيم.

•به وسيله خطي اين دو نقطه را در روي زمين به هم وصل مي كنيم .

•اگر خطي بر اين خط عمود كنيم جهت شمال و جنوب را براي ما مشخص مي كند.

نكته:

•زمين دور محوري فرضي كه از شمال و جنوب اين كره بزرگ مي گذرد مي چرخد.

•اين چرخش زمين موجب مي شود كه ما تصور كنيم ستارگان جاي خود را در آسمان تغيير مي دهند.

•تنها يك ستاره وجود دارد كه جاي آن در آسمان ثابت مي باشد به نام ستاره قطبي.

•اگر بتوانيـم اين ستــاره ثــابت وغير متحرك را در آسمان پيدا كنيم و رو به آن بـايستيم درسـت به سمت شمال ايستاده ايم.

پيدا نمودن شمال حقيقي توسط ستاره ها

•در هنگام شب كه آسمـان صـاف است از يـك مجمــوعـه هفـت ستــاره اي بـه نـــام دب اكبر ( خرس بزرگ ) استفاده مي كنيم. شكل اين هفت ستاره به صورت يك ملاقه است كه هـر گاه فاصله دو ستاره سر آن را پنج برابر امتـداد دهيم به ستاره قطبي مي رسيم كه خود ابتـداي هفت ستاره دب اصغر ( خرس كوچك) است.

به وسيله هلال ماه

•هميشه هـلال ماه در نيمـه اول ماه تحدبش ( برجستگي ) آن به سمـت غرب و در نيمه دوم ماه به سمت شرق مي باشد.

•طول آن بر حسب فاصله ها در روي زمـين مشخص مي شود.

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در سه شنبه بیست و هفتم مهر 1389 ساعت 0:1 | لینک ثابت |
گرمترین نقطه زمین کجاست؟

اين نقطه عجيب و ديدني از دشت " لوت " شهداد كه به تنهايي يك نقطه توريستي براي ‌منطقه و استان به شمار مي‌رود، كره ماه ايران لقب داده شده است
يك بيابان شناس معروف ايراني گفت: منطقه "گندم بريان" شهداد واقع در شمال كرمان گرم‌ترين نقطه جهان است ‌كه دماي هوا در اين منطقه در تابستان به 100 درجه سانتي گراد مي‌رسد.‌

‌"پرويز كردواني" در گفت و گو باايرنا افزود:‌ ‌اين منطقه در دل دشت لوت در فاصله 50 كيلومتري شمال شهر شهداد و فاصله 15‌‌ ‌كيلومتري كلوت‌ها قرار دارد.‌

‌او كه چهل سال تمام بيابانهاي دنيا را مورد مطالعه و تحقيق قرار داده است، افزود: گندم بريان شهداد منطقه‌اي ‌است شگفت‌انگيز با اختلاف ارتفاع زياد از سطح زمين كه مساحت 480كيلومترمربع از دشت لوت را در برگرفته ‌است.

‌ ‌وي گفت: اين منطقه مسطح وسياه رنگ كه گدازه‌هاي آتشفشاني با اشكال بسيار زيبا بر روي آن جلب توجه مي‌كند، ‌باعث جذب بيش از حد معمول نور خورشيد و افزايش دما مي‌شود.‌

‌كردواني افزود: اين نقطه عجيب و ديدني از دشت " لوت " شهداد كه به تنهايي يك نقطه توريستي براي ‌منطقه و استان به شمار مي‌رود، كره ماه ايران لقب داده شده است.‌ ‌او گفت: در ايـن مـنـطـقـه هـيـچ مـوجـود زنـده‌اي بـه چشم نمي‌خورد و هيچ باكتري نيز يافت نمي‌شود.

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در دوشنبه بیست و ششم مهر 1389 ساعت 23:59 | لینک ثابت |
واژه دشت لوت

اصطلات جغرافیایی که تاکنون به این خطه پهناور نسبت داده شده است عبارت‌اند از: چاله لوت (چاله لوت در کتاب ژئومرفولوژی کاربردی –بیابان – فرسایش بیابانی – دکتر حسن احمدی معادل پلایا Playa یک واژه اسپانیائی است گرفته شده و به معنی حوضه مرکزی و یا به عنوان چاله داخلی مورد استفاده دارد)، دشت لوت، کویر لوت، بیابان لوت و .... ولی واژه «دشت لوت» در برگیرنده تمامی واژه‌های دیگر است.

موقعیت و شاخص‌های کلی دشت لوت

- دشت لوت محدوده‌ای است بین استان‌های خراسان جنوبی، سیستان و بلوچستان و کرمان
- دشت لوت بین دو گسل نهبندان در شرق و نای بند در غرب قرار دارد.
- حد شمالی آن در حد مدار 32 درجه و حد جنوبی در حد مدار 28 درجه .است
- وسعت حوضه آبگیر دشت لوت، حدود 175 هزار کیلومتر مربع (یک دهم مساحت کشور)
- طول آن از شمال به جنوب حدود 900 کیلومتر و غرب به شرق حدود 300 کیلومتر است
- پست‌ترین نقطه دشت لوت 190 متر از سطح دریا است(لوت مرکزی)
- دشت لوت جایگاه رخداد زمین لرزه‌های بزرگ و مهمی بوده است
- در پای کوه‌های مشرف به کویر بزرگ لوت آثاری از سکونت انسان از هزاره چهارم پیش ز میلاد مسیح مشاهده شده
- بزرگ‌ترین ناحیه جمعیتی دشت لوت «شهداد» که در گذشته‌های دور به آن خبیص می‌‌گفتند. دره سیرچ و ناحیه مسکونی آن به همین نام یکی از زیباترین چشم اندازهای سر سبز حاشیه این دشت اسرار آمیز است.

پدیده‌های جالب

اشکال شگفت انگیز دشت لوت در واحدهای جغرافیایی آن

دشت لوت نمایشگاهی طبیعی از شگفت انگیزترین عوارض بیابانی دنیا است نظیر:
- بزرگ‌ترین شهر کلوخی جهان.. منطقه کلوتها از دور به خرابه‌های شهری بزرگ می‌‌ماند که توصیف‌های گونان از آن شده است نظیر: شهر خیالی و یا شهر لوت
- مرتفع‌ترین هرمهای ماسه‌ای دنیا در لوت است. مرتفع‌ترین هرم‌های شناخته شده دنیا حداکثر 300 متر ارتفاع دارند (لیبی) اما در لوت ارتفاع برخی هرم‌ها گاه به 480 متر هم می‌‌رسد.
- 40 مخروط آتشفشان کواترنر در سطح دشت لوت وجود دارد .
- پهنه‌های وسیع ماسه و ریگ با طیف رنگی قهوده‌ای روشن تا خاکستری و سیاه نظیر «گدار باروت» که چون خاک آن سیاه و شبیه باروت است به این نام حوانده می‌شود
- دشت‌هایی از گدازه‌های بازالتی چاله چاله نظیر «گندم بریان»
- پهنه‌های شنی مواج
- بزرگ‌ترین نبکاهای جهان تپه‌های شنی پوشیده از گیاه (نبکا‌ها) که یکی از شگفتی‌های همزیستی خاک و آب و گیاه است. این نبکاها به گلدان بیابان نیز نامیده شده‌اند.
- مرتفع‌ترین ربدوها ((Rebdou (ربدو‌ها مشابه نبکاها با ابعاد بزرگ‌تر شکل‌های پیچیده‌تر در لوت غربی می‌‌باشند.)
- پهنه‌هایی به شکل چندضلعی‌های متعدد که حاصل قشر نمکی ضخیم و تبخیر شدید سطح زمین است
- کویر پاشتری، سطح این نوع زمین‌ها اینطور بنظر می‌‌رسد که پس از بارنگی زیاد خیس شده و تعدادی شتر روی آن راه رفته اند.
- هامادا Hammada دشت‌هایی از ریگ، شن و پوشیده از خاک‌های ریگی که فاقد گیاه است

 واحدهای جغرافیایی

دشت لوت به سه واحد جغرافیایی تقسیم شده است:

۱– لوت شمالی :

از عناصر ریگ، شن و ماسه تشکیل شده است و حد جنوبی آن را بریدگیهای نا منظم مشرف به چاله «رود شور بیرجند» تشکیل می‌‌دهد. ناهمواری‌های ماسه‌ای به شکل سفره‌های ماسه‌ای در آن وجود دارد.

۲– لوت مرکزی

شگفت انگیزترین قسمت دشت لوت است. در قسمت‌های شرقی لوت مرکزی تپه‌ها و توده‌های عظیم و بهم پیوسته ماسه‌ای قرار گرفته و سطح قابل توجهی از لوت را به عرض متوسط 52 کیلومتر وطول متوسط 162 کیلومتر در لوت پوشانده است.

بخشی از ناهمواری‌های لوت مرکزی دارای پوشش گیاهی بوده و بخش غربی آن فاقد پوشش گیاهی است.

از نظر زمین‌‌شناسی لوت مرکزی به سه منطقه اصلی (از غرب به شرق) تقسیم شده است.

الف –دشت سر Pediment

به عرض 5 تا 10 کیلومتر به صورت نواری سطح آن را ماسه و لای(silt)و نمک پوشانده است(جنوب شهداد)

ب- کلوت ها

کلوت ها(کلوت اصطلاح محلی است) به خندق‌های بسیار عظیم که حاصل فرسایش آبی و بادی است به عنوان پدیده‌ای بی نظیر در دنیا شناخته شده است .

«رود شور» در مرطوب کردن دیواره این کلوت‌ها اثر کافی داشته و فرسایش‌های آنها را تسهیل کرده است

منطقه کلوت‌های در 43 کیلومتری شهداد (24 کیلومتری ده سیف) قرار دارد و در مساحتی به عرض متوسط 80 کیلومتر و طول متوسط 145 کیلومتر را تشکیل داده اند.

مهم‌ترین بادی که دیواره‌های کلوت‌ها را فرسایش می‌‌دهد بادهای 120 روزه سیستان است .

در فاصله کلوت‌ها زمین پوشیده از ماسه بادی است و در نقاطی که ماسه بادی نیست زمین از نوع رس لائی و رس است.

ج- تپه‌های ماسه ای

در شرق لوت مرکزی منطقه‌ای به عرض 50 کیلومتر و طول 100 کیلومتر متر را تشکیل می‌‌دهند. ارتفاع این تپه‌های ماسه‌ای تا 500 متر هم می‌‌رسد (ماخذ شماره4). نا همواری‌های ماسه‌ای به اشکال برخان (Barkhan) – هرم‌های ماسه‌ای –سیف (sif) و تپه‌های طولی دیده می‌شود .

لوت جنوبی (لوت زنگی): غنی‌ترین قسمت چاله لوت از نظر پوشش گیاهی است

نبکا پدیده شگفت انگیز دشت لوت

در حدود 20کیلومتری شهداد ،درختان و درختچه‌های گز در گلدان‌های بیابانی لوت جای گرفته‌اند که به آن نبکا گفته می‌شود یا تل‌های گیاهی.

زمین‌های بین نبکاها پوشیده از ماسه است.

نبکاها عموماٌ در سطح همواری که میزان ماسه آن متوسطو سطح آب زیر زمین بالا بوده و یا رطوبت موجود کافی برای حیات پوشش گیاهی باشد ظاهر می‌شوند. عناصر تشکیل دهنده نبکا شامل ماسه – لای، رس و سلت است.

شکل نبکا تابعی است از اندازه، تراکم و میزان رشد گیاه میزبان. گونه‌هایی نظیر دسته‌ای از گرامینه‌ها، درختچه‌های تاغ،گز و.. می‌‌باشند در کویر لوت گونه گیاه گز (Tamarix) از گونه‌های میزبان نبکاها هستند .ارتفاع نبکاها از چند دسیمتر تا چند متر و طول آن از یک متر تا 10 متر می‌‌رسد

شایان ذکر است گیاهان منفرد باید ارتفاعی بیش از 10 الی 15 سانتی متر داشته باشند تا اینکه بتوانند ماسه‌ها را کنترل نماید. اگر دانه‌های ماسه چسبندگی نداشه باشند به عبارتی عناصر رس و لای نداشته باشند حجم آنها با تغییر و سرعت باد تغییر می‌‌یابد. با افزایش میزان رسوب، گیاه برای جلوگیری از مدفون شدن به رشد خود در جهت بالا ادامه می‌‌دهد این رشد تا آنجا است که ریشه گیاه در ارتباط با سطح آب زیر زمینی باشد اما جایی که آب زیر زمینی افت می‌کند این ارتباط قطع و تخریب نبکاآغاز می‌شود که سرانجام به مرگ نبکا می‌‌انجامد.

نبکاهای چندین ساله و دائمی در تغییر سطح سفره آب زیر زمینی، هرزآبها، تبخیر و تعرق، کنترل رسوبات بادی در منطقه نقش اساسی دارند

ربدوها Rebdouبا ابعاد بزرگ‌تری ء از نبکاها متمایز می‌شوند. طول آنها به 2 تا 7 متر و عرضشان به 1 تا 5 متر می‌‌رسد. غیر از ابعاد، شکل ربدوها نیز پیچیده تر از نبکا ‌ها است. و گاهی چند خروط را نشان می‌‌دهد که کنار هم قرار گرفته‌اند. مرتفع‌ترین ربدوها در لوت غربی دیده می‌شود که گاه ارتفاع آنها به 12 متر می‌‌رسد (بلندی یک ساختمان 4 طبقه)

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در دوشنبه بیست و ششم مهر 1389 ساعت 23:53 | لینک ثابت |
انواع ماهواره ها

ماهواره ها بر اساس ماموريت هايشان طبقه بندي مي شوند.
1-ماهواره هاي تحقيقات علمي اطلاعات را به منظور بررسي هاي كارشناسي جمع آوري مي كنند. اين ماهواره ها اغلب به منظور انجام يكي از سه ماموريت زير طراحي و ساخته مي شوند. (1) جمع آوري اطلاعات مربوط به ساختار، تركيب و تاثيرات فضاي اطراف كره زمين. (2) ثبت تغييرات در سطح و جو كره زمين. اين ماهواره ها اغلب در مدارهاي قطبي در حركتند. (3) مشاهده سيارات، ستاره ها و اجرام آسماني در فواصل بسيار دور. بيشتر اين ماهواره ها در ارتفاع كوتاه در حركتند. ماهواره هاي مخصوص تحقيقات علمي حول سيارات ديگر، ماه و خورشيد نيز حضور دارند.

2-ماهواره هاي هواشناسي به منظور مطالعه بر روي نقشه هاي هواشناسي و پيش بيني وضعيت آب و هوا كمك مي كنند. اين ماهواره ها قادر به مشاهده وضعيت اتمسفر مناطق گسترده اي از زمين مي باشند.بعضي از ماهواره هاي هواشناسي در مدارهاي سان سينكرنوس، قطبي، در حركتند كه توانايي  مشاهده بسيار دقيق تغييرات در كل سطح كره زمين را دارند. آنها مي توانند مشخصات ابرها، دما، فشار هوا، بارندگي و تركيبات شيميايي اتمسفر را اندازه گيري نمايند. از آنجا كه اين ماهواره ها همواره هر نقطه از زمين را در يك ساعت مشخص محلي مشاهده مي كنند دانشمندان با اطلاعات به دست آمده قادر به مقايسه دقيق تر آب و هواي مناطق مختلفند. ضمنا شبكه جهاني ماهواره هاي هواشناسي كه در اين مدارها در حركتند مي توانند نقش يك سيستم جستجو و نجا ت را بر عهده گيرند. آنها تجهيزات مربوط به شناسايي سيگنال هاي اعلام خطر در همه هواپيما ها و كشتي هاي خصوصي و غير خصوصي را  دارا هستند.
بقيه ماهواره هاي هواشناسي در ارتفاع هاي بلندتر در مدارهاي ژئوسينكرنوس قرار دارند. از اين مدارها، آنها مي توانند تقريبا نصف كره زمين و تغييرات آب و هوايي آن را  در هر زمان مشاهده كنند. تصاوير اين ماهواره ها مسير حركت ابرها و تغييرات آنها را نشان مي دهد. آنها همينطور تصاوير مادون قرمز نيز تهيه مي كنند كه گرماي زمين و ابرها را نشان مي دهد.

3-ماهواره هاي ارتباطي در واقع ايستگاه هاي تقويت كننده سيگنال ها هستند، از نقطه اي امواج را دريافت و به نقطه اي ديگر ارسال مي كنند. يك ماهواره ارتباطي مي تواند در آن واحد هزاران تماس تلفني و جندين برنامه شبكه تلوزيوني را تحت پوشش قرار دهد. اين ماهواره ها اغلب در ارتفاع هاي بلند، مدار ﮋئوسينكرنوس و بر فراز يك ايستگاه در زمين  قرار داده مي شوند. يك ايستگاه در زمين مجهز به آنتني بسيار بزرگ براي دريافت و ارسال سيگنال ها مي باشد. گاهي چندين ماهواره كه دريك شبكه و درمدارهاي كوتاهترقرار گرفته اند، امواج را دريافت و با انتقال دادن سيگنال ها  به يكديگر آنها را به كاربران روي زمين در اقصي نقاط آن مي رسانند. سازمانهاي تجاري مانند تلويزيون ها و شركت هاي مخابراتي در كشورهاي مختلف از كاربران دائمي اين نوع ماهواره ها هستند.

4-ماهواره هاي ردياب، كه كليه هواپيماها، كشتي ها  و خودروها بر روي زمين قادربه مكان يابي با دقت بسيار زياد خواهند بود. به علاوه اشخاص عادي نيز ميتوانند از شبكه ماهواره هاي ردياب بهره مند شوند.در واقع سيگنال هاي اين شبكه ها (GPS)در هر نقطه اي از زمين قابل دريافتند.دستگاه هاي (GPS)دريافت كننده، سيگنال ها را حداقل از سه ماهواره فرستنده دريافت و پس از محاسبه كليه سيگنال ها، مكان دقيق را نشان مي دهند.

5-ماهواره هاي مخصوص مشاهده زمين به منظور تهيه نقشه و بررسي كليه منابع سياره زمين و تغييرات ماهيتي چرخه هاي حياتي در آن، طراحي و ساخته مي شوند. آنها در مدارهاي سان سينكرنوس قطبي در حركتند. اين ماهواره ها دائما در شرايط تحت تابش نور خورشيد مشغول عكس برداري از زمين با نور مرئي و پرتوهاي نا مرئي هستند.رايانه ها در زمين اطلاعات به دست آمده را بررسي و مطالعه مي كنند. دانشمندان به كمك اين ماهواره معادن و مراكز منابع در زمين را مكان يابي وظرفيت آنها را مشخص مي كنند.همينطور مي توانند به مطالعه بر روي منابع آبهاي آزاد و يا مراكز ايجاد آلودگي و تاثيرات آنها و يا آسيب هاي جنگل ها و مراتع بپردازند.

6-ماهواره هاي تاسيسات نظامي مشتمل از ماهواره هاي هواشناسي، ارتباطي، ردياب و مشاهده زمين مي باشند كه براي مقاصد نظامي به كار مي روند.برخي از اين ماهواره ها كه به ماهواره هاي جاسوسي نيز شهرت دارند قادر به تشخيص دقيق پرتاب موشكها، حركت كشتي ها در مسير هاي دريايي و جابجايي تجهيزات نظامي در روي زمين مي باشند.

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در دوشنبه بیست و ششم مهر 1389 ساعت 23:48 | لینک ثابت |

عنوان کنفرانس: دومين همايش ملي فرسايش بادي و طوفانهاي گرد و غبار
2nd National Conference on Wind Erosion and Dust Storms

حوزه(هاي) تحت پوشش: هواشناسي
تاريخ برگزاري: 27 بهمن 1389 تا 28 بهمن 1389
برگزار کننده: انجمن علمي مديريت و كنترل مناطق بياباني ايران
سایر برگزار کنندگان: تحت حمايت سيويليكا
محل برگزاري: يزد

تاریخ‌های مهم:
مهلت ارسال اصل مقاله: 1389/7/30
اعلام نتایج داوری اصل مقاله: 1389/9/1
مهلت ثبت نام: 1389/11/1

اهداف همايش
1. تبادل اطلاعات و يافتههاي جديد در زمينه  فرسايش بادي و پديده ريزگردها
2. شناخت موانع و مشكلات كنترل فرسايش بادي و طوفانهاي گرد و غبار در كشور  و خسارات ناشي از آن
3. دستيابي به راهكارهاي علمي و كاربردي موثر در كنترل فرسايش بادي و طوفانها ي گرد و غبار  در كشور

محورهاي همايش

· فيزيك و ديناميك باد:
1. ويژگيها و پارامترهاي فيزيكي باد موثر در فرسايش بادي
2. شاخصهاي فرسايشزايي باد
3. تجزيه و تحليل دادههاي باد
4. ديناميك ذرات بادرفت و ارتباط آن با فيزيك باد
5. تجزيه و تحليل فرايندهاي موثر در شكلگيري طوفانهاي ماسهاي و ريزگردها

· غبار و ريزگردها:
1. روشهاي نوين اندازهگيري و برآورد غبار و ريزگردها
2. شناسايي فرايندهاي موثر در ايجاد، انتقال ريزگردها و غبار
3. بررسي فرايندهاي موثر در تشديد گرد و غبار
4. ارزيابي اثرات درون منطقه اي و برونمنطقهاي غبار و ريزگردها (زمينههاي اقتصادي، اجتماعي، اكولوژيكي، بهداشتي و امنيتي)
5. بررسي اثرات خشكسالي در پديده گرد و غبار
6. طوفانهاي گرد و غبار و همكاري دولتها در كنترل آن
7. كاربرد تصاوير و دادههاي ماهوارهاي در شناسايي منشاء طوفانها
 
· طوفانهاي ماسهاي:
- بررسي و ارزيابي روش هاي منشاءيابي تپههاي ماسهاي (روشهاي متداول و نوين)
- ژئوشيمي و كانيشناسي تپههاي ماسهاي
- ژئومورفولوژي و مورفوديناميك تپههاي ماسهاي
- اثرات خشكسالي در ايجاد و تشديد طوفانهاي ماسه
- اكولوژي تپه هاي ماسهاي
- نبكا، ربدو و تلماسههاي گياهي
- كلوت، كلوتك و ياردانگ
8. بررسي اثرات درون منطقه اي و برون منطقه اي طوفانهاي ماسهاي( از جنبه هاي اقتصادي، اجتماعي، اكولوژيكي، بهداشتي و امنيتي)
 
· فرسايش بادي در زمينهاي كشاورزي و كشتزارها:
- مدلسازي و ارزيابي مدلهاي فرسايش و رسوب بادي
- اندازهگيري فرسايش بادي در زمينهاي كشاورزي و كشتزار
- خسارتهاي ناشي از فرسايش بادي در مزارع
- فرسايش بادي و مديريت مزرعه
- عوامل موثر در فرايند فرسايش بادي در زمينهاي كشاورزي
- ارزيابي خسارات اقتصادي ناشي از فرسايش بادي در زمينهاي كشاورزي
- ارزيابي اثرات درونمنطقهاي و برون منطقهاي فرسايش بادي در زمينهاي كشاورزي (از جنبه هاي اقتصادي، اجتماعي، اكولوژيكي، بهداشتي و امنيتي)
- تشكيل، تحول خاك و فرسايش بادي

·فرسايش بادي و مراتع:
- عوامل موثر در فرايند فرسايش بادي در مراتع، اندازهگيري و مدلسازي
- دام و فرسايش بادي در عرصه مراتع
- ارتباط نوع پوشش گياهي با فرسايش بادي
- سيستمهاي چرا و فرسايش بادي در مراتع
- حيات وحش و فرسايش بادي در مراتع
- تنوع زيستي و فرسايش بادي
 
·فرسايش بادي و سلامت و آسايش شهروندان:

- تاثير فرسايش بادي بر عرصههاي مسكوني شهري و روستايي و ارزيابي خسارت هاي ناشي از آن
- پراكنش جغرافيايي روستاها و شهرهاي در معرض خطر فرسايش بادي
- سلامت شهروندان و آلودگي هوا ناشي از فرسايش بادي
- بررسي تاثير جنگلهاي دست كاشت و فضاي سبز در فرايند فرسايش بادي و آسايش شهروندان
- تاثير فعاليتهاي عمراني، سدسازي و طرحهاي ذخيره آب بر فرسايش بادي
- معرفي گونههاي گياهي موثر در كنترل فرسايش بادي

· كنترل فرسايش بادي:
- روشهاي سنتي كنترل فرسايش بادي (بيولوژيك و غيربيولوژيك)
- روشهاي نوين كنترل فرسايش بادي در زمينهاي كشاورزي (بيولوژيكي و غيربيولوژيكي)
- روشهاي كنترل فرسايش بادي در عرصه مراتع (بيولوژيكي و غيربيولوژيكي)
- روشهاي كنترل فرسايش بادي در زمين هاي باير و بدون پوشش
- روشهاي نوين و سنتي تثبيت تپه هاي ماسهاي
- معرفي مواد سنتزي قابل كاربرد در كنترل فرسايش بادي
- ارزيابي روشهاي كنترل فرسايش بادي
- تاثيرات محيط زيستي مالچهاي نفتي
- روشهاي كاهش آلودگي هوا ناشي از غبار و ريزگردها
- سازههاي مهندسي كنترل فرسايش باد
- نقش بادشكنها در مزرعه و توليد محصولات زراعي

اطلاعات تماس با دبیرخانه:
تلفن دبيرخانه: 03518210698
فکس دبيرخانه: 03518210698
ایمیل: winderosion2011@yazduni.ac.ir
وب‌سایت: http://www.isadmc.ir/persian/index.php?option=com_content&task=view&id=37&Itemid=64

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در یکشنبه بیست و پنجم مهر 1389 ساعت 0:22 | لینک ثابت |

درباره دکتر كاظم جاجرمي

تحصيلات:ايران-فرانسه-آمريكا

دكتري: مطالعات شرقي(سياسي-اجتماعي-اقتصادي)  سوربن

دكتري: جغرافيا                             سوربن

دكتري: علوم اجتماعي                  سوربن

فوق دكتري: مردم شناسي            مركز مردم شناسي پاريس

فوق دكتري: جغرافياسوربن(انستيتو جغرافيا)

دانشنامه‌ها از فرانسه و آمريكا

اقتصاد سياسي-اقتصاد تطبيقي-ژئوپوليتيك-اقتصاد خاورميانه و شمال آفريقا-جغرافياي خاورميانه و شمال آفريقا-اقتصاد عمومي-ديپلماسي و حقوق بين الملل-جامعه شناسي سياسي( دانشگاه كلمبيا نيويورك) آمايش سرزمين-برنامه ريزي فضايي(انستيتو جغرافيا دانشگاه سوربن) اقتصاد خاورميانه( مدرسه آموزش‌هاي عالي پاريس)

سوابق فعاليتهاي علمي-پژوهشي

دانشيار دانشگاه سوربن پاريس فرانسه( مركز مطالعات شرقي             1371-1358

استادياردانشگاه سوربن و عضو هيات علمي پژوهشي انستيتو جغرافيا، مركز     1351-1350

مطالعات زيست محيطي و آمايش سرزمين

عضو هيات علمي مدعو دانشگاه كلمبيا نيويورك ايلات متحده آمريكا       1353-1351

استاديار دانشسراي عالي تهران     1354-1353

دانشيار مركز آموزش مديريت دولتي 1358-1356

عضو هيات علمي دانشگاه آزاد اسلامي(I.A.U) واحد علوم و تحقيقات    1380-1371

استاد مدعو دانشگاه سوربن پاريس انستيتو جغرافيا سوربن 1     1380-1377

استاد مدعو مركز مردم شناسي پاريس فرانسه                         1380-1377

سوابق اجرايي

مدير گروه محيط زيست و جغرافيا( دانشگاه آزاد ايران I.O.U)          1358-1355

معاون مركز و رئيس شوراي آموزشي مركز آموزش مديريت دولتي ايران   1356-1355

رئيس بخش مطالعات آفريقا و آسيا( مركز مردم شناسي پاريس فرانسه)            1380-1377

رئيس بنياد بين المللي مطالعات آسيايي(پاريس-تهران)              1380-1375

مكان‌هاي تدريس و تحقيق:

دانشگاه سوربن فرانسه-دانشگاه كلمبيا نيويورك-(ايالات متحده) دانشسراي عالي( دانشگاه تربيت معلم فعلي) دانشگاه آزاد ايران-دانشكده حقوق دانشگاه تهران-دانشكده علوم سياسي و اجتماعي تهران مدرسه عالي قزوين( دانشگاه بين المللي امام خميني) مركز آموزش مديريت دولتي ايران-دانشگاه آزاد اسلامي واحد مشهد-مركز كارشناسي ارشد دانشگاه آزاد اسلامي واحد تهران مركز-دانشگاه تربيت مدرس ( گروه دكتري علوم سياسي)-دانشگاه علوم استراتژي(دكتري)-موزه مردم شناسي پاريس-واحد علوم وتحقيقات دانشگاه آزاد اسلامي.

تاليف-ترجمه-مقاله‌علمي-پژوهشي

1. تنگناهاي توسعه، مجموعه‌انسان و محيط انتشارات دانشگاه واحد اهواز، 1375( تاليف)

2. جغرافياي جمعيت جوان، نشريه علمي پژوهشي‌هاي جغرافيايي، موسسه جغرافياي دانشگاه، تهران شماره 32، سال بيست و پنجم، فروردين 1372،

3. تنگناهاي زيست، محيطي، مجله علمي پژوهشي، دانشنامه شماره 8، بهار 1372

4. پديده مهاجرت در ايران، مجله علمي پژوهشي دانشگاه تربيت معلم، سال اول شماره اول بهار و تابستان 1376

5. فصلنامه مطالعات آسيايي، سال اول شماره اول بهار 1376

6. فصلنامه مطالعات آسيايي،سال دوم شماره دوم و سوم تابستان 1376

7. فصلنامه مطالعات آسيايي، سال دوم شماره چهارم و پنجم بهار 1377

8. فصلنامه مطالعات آسيايي، سال چهارم شماره ششم وهفتم زمستان 79-بهار 1380

9. رشد جمعيت و توسعه اقتصادي درايران، سمينار بررسي مسائل جمعيتي خراسان، آبان 1373 دانشگاه تربيت معلم سبزوار

10. توسعه روستايي در جهان سوم( ترجمه)، تائيد گروه تخصصي جغرافياي واحد علوم و تحقيقات و معاونت پژوهشي 1377( تاليف)

11. اقليم و شهر( ترجمه)، تائيد گروه تخصصي جغرافياي واحد علوم  و تحقيقات و معاونت پژوهشي 1377( تاليف)

12. جابه‌جايي نسلها( ويژگيهاي ساختاري نسل نو)، تائيد استادان متخصص بنياد مطالعات آسيايي، 1377(تاليف)

13. بررسي مسائل و مشكلات رواني اجتماعي ساكنين مناطق اشغالي ارتش عراق پس از عقب نشيني آنان( جنگ خليج فارس و عوارش ناشي از) كويت، دومين كنفرانس بين المللي( دفتر توسعه اجتماعي، آوريل1995)

14. حافظ به مثابه عامل وجودي مردمان فلات ايران، دانشگاه پروانس، اكس آن پروانس، 16 ماهه 1988

15. لزوم گسترش مطالعات آسيايي.The exigency of Oriental Studies كنفرانس بين المللي مسائل آسيا و آفريقاي شمالي، بوداپست مجارستان ، ژوئيه 1997 و تيرماه 1376( انگليسي-فرانسه)

16. The Cultural and Civilizational Relations of Asia and Christian Europe(روابط فرهنگي و  تمدني آسيا و اروپاي مسيحي) كنفرانس بين المللي مسائل آسيا و آفريقاي شمالي،بوداپست مجارستان، ژوئن 1997، تيرماه 1376.

17. ژئوپوليتيك رسانه‌ها:انتشارات بنياد مطالعات آسيايي-خردادماه 1381

18. مقدمه‌اي بر مطالعات آسيايي( شرق شناسي) از انتشارات بنياد مطالعات آسيايي، 1374، مشهد.

19. پراكندگي جغرافياي جمعيت ايران، نشريه پژوهشهاي جغرافيايي، موسسه جغرافيا، دانشگاه ادبيات، دانشگاه تهران، مهرماه 1374.

20. درآمدي بررسانه‌ها ، انتشارات بنياد مطالعات آسيايي 1377 مشهد( تاليف و ترجمه)

21. برنامه ريزي درس محيط زيست، دانشگاه آزاد اسلامي ايران 1353 تهران

22. كشورهاي توسعه يافته و بهره‌برداري از تكنولوژي دانشگاه آزاد ايران، تهران 1356( تاليف)

23. ويژگي‌هاي كلي برنامه دوره دكتراي مطالعات آسيايي با گرايش‌هاي گوناگون، تهران واحد علوم و تحقيقات دكتري 1374

24. پيشينه ورود اقوام بومي سواحل درياي خزر ، 78 ص، مجموعه‌ مقالات سومين همايش بين المللي، پژوهشي در فرهنگ باستان و شناخت اوستا، 11 تا 16 مهرماه 1377، 3 تا 18 اكتبر 1998، دانشگاه هامبورگ، موزه ايران هامبورگ ( فارسي)

25. تاثير متقابل فرهنگ ايران و آفريقا، دانشگاه تربيت مدرس، سمينار بين المللي، روابط ايران و آفريقا تهران 10 تا 12 ارديبهشت1380

26. هويت ملي و مبادلات فرهنگي( به فرانسه) چهارمين كنفرانس جهاني اروپايي مطالعات ايران CNRS( مركز ملي تحقيقات علمي فرانسه) پاريس شهريور 1378

27. روابط فرهنگي ايران و هند-سي و ششمين كنگره بين المللي مطالعات آسيايي وشمال آفريقا ICANAS( 2000) دانشگاه مونترال كانادا- بيست هفتم اوت تا اول سپتامبر سال 2000 ميلادي ( فرانسه)

28. خيام فيلسوف خراساني-سمينار بين المللي خيام، رياضي‌دان، فيلسوف و شاعر، يونسكو-پاريس سپتامبر سال 1999 ( فرانسه)

29. تاثير تبادلات فرهنگي و صلح جهاني/گام‌هاي اوليه به سوي دموكراسي نخستين كنفرانس بين المللي گفتگوي تمدن ها دانشگاه دانمارك جنوبي( اودنس) فوريه 1999 ميلادي( انگليسي)

30. ايران و آينده. همايش بين المللي، دانشگاه دانمارك جنوبي( اودنس) مارس سال 2000 ميلادي و دانشگاه دانمارك جنوبي ( انگليسي)

31. روابط بين المللي و فرايند دموكراسي در ايران، موسسه امور بين المللي كپنهاك دانمارك- كنفرانس بين المللي ايران، فرايند دموكراسي و آينده روابط ايران و غرب 31 ژوئن اول مه 2001 كپنهاك دانمارك( انگليسي)

32. تشابهات فرهنگي ايران و تونس-بنياد تميمي تونس شهريور سال 1997 ميلادي( فرانسه-فارسي)

33. جغرافيا در ايران دهمين-همايش بين المللي جغرافيا-سنت ديه دووژ-فرانسه.سپتامبر سال 2000 ميلادي

34. تكثر فرهنگي در سپيده دم قرن بيستم و يكم-موزه ملي تاريخ طبيعي پاريس-پاريس سال 2000 ميلادي( فرانسه)

35. جهاني شدن فرهنگ و هويت‌هاي ملي دانشگاه سوربن پاريس-پاريس سال 2000 ميلادي ( فرانسه)

36. مفاهيم زندگي شهري-دانشگاه سوربن پاريس( انستيتو جغرافيا) پاريس سال 2000 ميلادي( فرانسه)

37. ابعاد جغرافيايي جهاني شدن-ديدگاههاي ايران و غرب، كنفرانس انستيتو جغرافياي دانشگاه سوربن پاريس 10و 17 ژانويه سال 2000 ميلادي ( فرانسه)

38. جهاني شدن و تبادلات فرهنگي-علمي ، انستيتو جغرافياي دانشگاه سوربن-پاريس فوريه به سال 2000 ميلادي (فرانسه)

39. Quelles Perspective Democratiques Pour Iran.بنياد ژان ژورس 9 سپتامبر 1991 پاريس

40. Aspects de la vie urbbaine  دانشگاه سوربن.انستيتو  جغرافيا اكتبر 1999

41. Enjeux Geopolitiqes.des Rivalites et des alliances     دانشگاه سوربن.استيتو جغرافيا  اكتبر 2000

42. Problem de l eau en Iran Acta Geogaphica, December 1968

43. The United State and Its role in the Middle East conflict, Columbia University New York 1972.

44. Relation du voyage en Perse d Olesarius. Centre de recherches sur la civillisation de L Europe, 18 dec 1970( paris, Sorbonne)

45. Les problemes concrets d amenagement du territoire en France.Instiut de Geographie(paris Sorbonne).

46. Economie et probleme de l eau en Iran. Ecole pratique des Hautes Etudes,9 Juin 1974.(paris).

47. La propriete et la Reforme agraire en Iran Mars 1978( paris)

48. Economy of water in Iran. The problem of choice Between Irrigation techniques. Columbia univer 1972( new york)

49. Irrigation Development in Iran Columbia University N.Y.U.S.A.1972

50. Qanats in Iran 1972( new york) Columbia University N.Y.U.S.A.1972

51. Management Development in Iran. Columbia University N.Y.U.S.A. 1972

52. Management in Iran International center for management Development Romani. Bucharest 1975.

53. Studying events and psycho-social problems for people who lived in Territories occupied by Iraqi aggression.second international conference-mental health in Kuwait 1-4April 1995.

54. Agriculture en Iran,Juin 1970, ( problemes politico-socio- Geo -Economics )1973(paris). Hautes Etudes

55. Developing Countries:problems of foreign Economic Relations 1972( new york).

56. Connaissnce de l Iran d apres les recits de voyage,pantheon-sorbonne janvier 1972( paris)

57. The word wide fame of Iranian Handicrafts, Oriental studies Foundation, ICANS.1997

58. The Exigenecy of reviving Oriental studies.Icanas 1997.

59. Resume d une etude sur les Congres Internationaux Des Orirntalists,

60. Dialogue et Culture L Homme et Territoire. Musee de l Homme Paris Avril 2001.

61. Resume d Une Etude sur les Congres International des Orientalistes 1997بوداپست مجارستان

62. New National Identities and Cultural Exchange In the Iranien World (xxe) CNRS Paris 1999.

63. Education Superieur et pouvoir de La Societe Civile en Iran. Museum National d Histoire Naturelle.7 November 2001 paris.

مقاله‌هاي ارايه شده در كلاسهاي دوره‌هاي دكتراي دانشگاه‌هاي فرانسه-دانشگاه سوربن و مركز مردم شناسي)

-Iran s Historical Role In Ideologue of Civilizalions.

-Le Role de l Enseignement Superieur Dans le Developpement de la Societe en Iran.

-People s Rule and Efficency , First Step Towards Civil Society.

-Quelles perspectives Democratiques Pour l Iran?

-Nouveaux Conflicts.

-Iran-Monde Arabe-Israel-Etats Unis.

-L eau Dans Les Grande Agglomerations de l airs Arabe et Iranienne.

-Cultural Interference.

-The Relationship Between Anxiety and Different Security Aspects of Azad University Students.

-Realisme politique et Ethique Mondial.

پژوهشي در زندگي اجتماعي روستائيان ايران نمونه روستاي حيدر 1352

64. حاكميت: مساله حاكميت و ديدگاه انديشمندان مسلمان در اين زمينه ،انتشارات بنياد مطلعات آسيايي 1376

65. سخني با اقوام خويشاوند شرقي، انتشارات بنياد مطالعات آسيائي 1377

66. تكنولوژي و شيوه‌هاي انتقال آن به جهان سوم، انتشارات بنياد مطالعات آسيايي 1376

67. تاثير ژئوپوليتيك در وضع سياسي كشورها ،وارثان زمين سه‌شنبه 3 خرداد 1373 در سه شماره

68. لزوم اجراي انقلاب اداري به عنوان يك اصل توسعه در كشور و در جهت تربيت نيروي انساني ماهر اطلاعات روزانه چهارشنبه 4 و پنجشنبه 15 آذر 1371 ، اطلاعات شماره 19776و19777و1373

69. استراتژي كنترل هوا دانشگاه آزاد اسلامي و سازمان حفاظت محيط زيست.

70. بررسي آلودگي خاك 2 جلد دانشگاه آزاد ايران 1355

71. كمبودهاي آموزشي در ايران تهران اكوئوميست 1356

72. جامعه شناسي سياسي دانشكده دفاع ملي، دانشگاه علوم استراتژي 7/9/73

73. آب در ايران، كنفرانس اصول اكولوژيك در بهره وري از حيات وحش و منابع طبيعي در خاورميانه و آسياي جنوب غربي 3-9 خرداد 1354 تخت جمشيد.

74. لزوم همبستگي حوزه و دانشگاه دانشگاه بجنورد (سخنراني) آذرماه 1376

75. انجمن فرهنگي ايران و فرانسه 12 ژانويه 1998 خاتمي و جامعه مدني در برابر جامعه ديني

76. پيشنهاداتي در زمينه بهبود وضع مديريت آموزشي دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالي . مرداد 1375 مشهد بنياد مطالعات آسيايي

77. آزادي و دموكراسي مهمترين چالش كشورهاي جهان سوم خراسان شماره 14465 پنجشنبه 3 مرداد 78 صفحه 18 انديشه

78. رنگ آميزي در سفالگري و نقوش ديواري و دست نوشته‌ها فصلنامه مطالعات آسيايي تابستان 1381

79. راههاي ارتباطي بين شرق و غرب آسيا و دورنماي همكاري و پيشرفت، انتشارات بنيادبين المللي مطالعات آسيايي 1379 مشهد.

80. كنفرانس روابط ايران و آلمان:انستيتوي شرقي آلمان     Deutsches onient-Institut          هامبورگ پائيز1376

81. مطالعات تطبيقي قدرت‌ها و واحدهاي متشكل سياسي واحد پژوهشهاي تطبيقي بنياد مطالعات آسيايي 1376

82. كثرت گرايي و نقد آن در انديشه سياسي غرب از سري پژوهشهاي بنياد مطالعات آسيايي 1377

83. اقتصاد فضاي سرمايه‌داري از سري پژوهشهاي بنياد مطالعات آسيايي 1375

84. روابط ايران و جهان از ابتداي تاريخ تاكنون از سري پژوهش‌هاي بنياد مطالعات آسيايي 1375

85. روابط فرهنگ و تمدن آسياي اسلامي با اروپاي مسيحي: از سري انتشارات بنياد مطالعات آسيايي 1376

86. كنفرانس گفتگوي فرهنگ‌ها 19 تا 24 ژانويه 1997 انستيتو شرقي المان هامبورگ"تمدن اقوام اوليه فلات ايران"

87. تنگناها و موانع توسعه روستايي در ايران وزارت جهاد سازندگي مركز تحقيقات روستايي 27 آذر 75

88. كنفرانس تاثير متقابل علم مديريتي ايران و روماني

International Center For Management Development 1974 Stefan Cheorchiv Academy

89. كنفرانس روابط اسلام با دنياي مسيحيت Fondation Temimie pour la recherche 

                                                          تونس14 Aout 1997 Zaghouan                      

90. كنفرانس بين المللي مطالعات آسيا و شمال آفريقا كانادا 27 اوت تا 2 سپتامر سال 2000

"ايران و هند لزوم احياي مطالعات فرهنگي"

-Les Antecedents et les perspectives des Relation Interculturelles et la Participation des Milieux scientifiques indo-Iraniens Au Projet d’etude de la Civilisation


91. ابعاد جغرافيايي جهاني شدن. ديدگاههاي ايرانيان و اروپائيان جهاني شدن و تبادلات تفكرات علمي و فرهنگي دانشگاه سوربن پاريس 1 پانتئون سوربن انستيتو جغرافيا 10 و 17 ژانويه 2000

92. جغرافياي روستايي انتشارات بنياد بين المللي مطالعات آسيايي تهران 1381

93. ديدگاهها و حساسيت‌ها. تدريس به مثابه ابداع شرايط و امكانات براي تفكرات جغرافيايي

Journal of geognaphy in Higher education Volume 18 N03 1994 p277

94. دومين كنگره بين المللي تمدن ايران و هند 7 تا 11 اكتبر 1997 آمستردام هلند.

95. لزوم احياي مطالعات شرقي. فصلنامه مطالعات شرقي. سال اول بهار 76. جلد اول شماره 1 ص 5

96. شناخت تحليلي انسان. فصلنامه مطالعات شرقي. سال اول بهار 76 جلد شماره 1 ص 32

97. خصلت‌هاي رواني –اجتماعي ايراني. فصلنامه مطالعات شرقي .سال اول بهار 76 جلد 1 شماره 1 ص 63

98. وظايف شهروند در رابطه با تحكيم وحدت ملي. فصلنامه مطالعات شرقي سال اول بهار 76 جلد 1 شماره 1 ص 81

99. ابعاد جغرافيايي جهاني شدن. ديدگاههاي ايران و غرب دانشگاه سوربن انستيتو جغرافيا 10 و 17 ژانويه سال 2000

100. آينده جوانان ايران مركز آندره مالرو. انجمن فرهنگ ايران. سال 1998 هجدهم سپتامبر 98 يونسكو

101. ميراث مشترك اقدام فرهنگي ايران بزرگ كميته بين الملل متخصصين ميراث فرهنگي ايران و افغانستان ستامبر 1998 يونسكو.پاريس

102. كنفرانس بين المللي قدرت‌ فرهنگ در رابطه با سياستهاي فرهنگي و توسعه استهكم بشوند سي‌ام مارس 1998

103. توسعه تمدن در شرق اسلامي. دانشگاه سوربن. انستيتو جغرافيا پاريس 20 دسامبر سال 2000 ميلادي

104. بررسي جغرافياي انساني به روايت نمودارها ، بنياد مطالعات آسيايي 1380

105. آسيا به پا مي‌خيزد ، فصلنامه مطالعات آسيايي سال اول تابستان و پائيز 76

106. ادوارد سعيد و شرق شناسي ، فصلنامه مطالعات آسيايي سال اول تابستان و پائيز 76 جلد شماره 2و3

107. گزارشي از سي و پنجمين كنگره مطالعات آسيا و شمال آفريقا سال اول تابستان و پائيز 76 جلد شماره 2 و 3

108. مردم سالاري و كارداني نخستين گام به سوي جامعه مدني ، فصلنامه مطالعات آسيايي، سال اول زمستان 76 سال دوم بهار 77 ، جلد اول شماره 4 جلد شماره 2 شماره 5

109. دور نمايي از درياي خزر پس از فروپاشي اتحاد جهاهر شوروي سال اول زمستان 76 ، سال دوم بهار 77، جلد اول شماره 4 شماره 5

110. نابرابري‌هاي اجتماعي و كاركرد گرايي جغرافيايي انتشارات بنياد مطالعات آسيايي بهار1376

111. بينش سياسي از اتشارات بنياد مطالعات آسيايي پائيز 1380

نظريه‌هاي جامعه شناسي بنياد مطالعات آسيايي 1380

112. The Cultural and Civilizational Relation of Islamic Asia and Christian Europe

113. The Development and Performance of a Program for educating The Iranian Public in environmental Mathers Teheran April 13 1976

114. Mondialization, et Inegalite Causalites et Interdependances. Sorbonne Paris 1 Institut Geographie 1999

115. Mondialization face Aux Identites Nationales Inegalites Paris France Musee de l’Homme 2001  ترجمه مركز گفتگوي تمدن‌ها

116. I ran’s Ecomomic upsurge The Middle East Journal Volume 21 Autumn 1971 N0 4

117. The Urging a Dialogue between Civilisations Dept of Middle East Studies University of Southern Denmark ODENSE University 18/19 February 1999

118. First Steps Towards Democracy .Dept of Middle East studies University of southern denmark ODENSE University 18/19 Feb 1991

119. Iran and The Future University of Southern Denmark University of Southern Denmark ODENSE University 26-28 2000

120. The Link between Management style and Innovation

121. Culture and Solidarity:The Role of NGO’ Changing Perception Through The Cultural dimention Round Table 6 Octobe 2000 UNESCO 16 th Session

122. The United State and its Role in the Middle East Conflict Columbia University Ny Ny 1972

123. People’s Rule and Efficiency. Iran News Jun 1-2-3-4-5

124. همايش مديريت اسلامي دانشگاه آزاد اسلامي مديريت اسلامي از نظر گاه نهج البلاغه 7و8 خرداد 1381


بررسي كتاب و طرح:

قدرت-انسان-حكومت  نوشته مهدي مطهرنيا   مورخ 27/7/72 شماره 5158/71

جغرافياي روستايي  نوشته پريدخت فشاركي مورخ 29/9/72 شماره 5667/71

طرح پژوهشي بزهكاري و شناسايي عوامل پي‌گيري جرم در جامعه  1/11/ج مورخ 9/6/72

طرح پژوهشي معياريابي آزمون هوشي كودكان براي دانش آموزان مورخ 30/4/72 شماره 25375/73

طرح رشته مطالعات آسيايي

طرح رشته محيط زيست دانشگاه آزاد اسلامي

طرح كارشناسي ارشد مديريت دولتي مركز آموزش مديريت دولتي

پژوهشگاه مسايل سياسي، اجتماعي، اقتصادي و فرهنگي

طرح سمينار جوانان

طرح اساسنامه سازمان جوانان

طرح اساسنامه سازمان دانشجويان ايران

مركز مطالعات علوم انساني

مركز مطالعات آسيايي

ويژگي‌هاي كلي برنامه دوره دكتراي مطالعات آسيايي با گرايش‌هاي گوناگون

طرح پژوهشگاه مسايل سياسي اجتماعي ، اقتصادي

طرح بهبود وضع مديريت آموزشي

طرح آموزش امور اداري از طريق متون خودآموز و كاربرد وسايل ارتباط جمعي

مشاغل اجرايي

رئيس بنياد بين المللي مطالعات آسيايي 1374 تاكنون

مدير مسئول فصلنامه مطالعات آسيايي از 1374 تاكنون

دبيركل نهضت دفاع ايران

مسئول گروه بررسي مسائل جوانان و نوجوانان شماره

عضو كميته اموردانشجويي وزارت علوم و آموزش عالي

دبيركل انجمن دوستي و همبستگي ايران و فرانسه

دبيركل انجمن دفاع ايران

دبيركل سازمان روشنفكران و دانشگاهيان ايران

قائم مقام مركز آموزش مديريت دولتي

عضو شوراي برنامه‌ريزي آموزشي مركز آموزش مديريت دولتي فوق ليسانس و امور آموزش ضمن خدمت

عضو شوراي تداركي مركز آموزش مديريت دولتي

عضو كميته علمي سمينار بررسي مسايل جمعيتي استان خراسان دانشگاه تربيت معلم

عضو كميته علمي كنفرانس بين المللي روابط ايران و آفريقا دانشگاه تربيت مدرس

رياست مركز آمار و اسناد مركز آموزش مديريت دولتي

عضو كميته برنامه‌ريزي سازمان جغرافيايي كشور

عضو شوراي برنامه‌ريزي دومين گردهم آيي كميته اجرايي سمينارپژوهشي دانشگاه آزاد اسلامي

عضو شوراي برنامه‌ريزي سمينارهاي جغرافيايي دانشگاه آزاد اسلامي

عضو شوراي برنامه‌ريزي سازمان حفاظت محيط زيست

عضو كميته اجرايي سمينار پژوهشي دانشگاه آزاد اسلامي مورخ 16/2/72

L’ University des Sclences Humans de Strasbung

Colloge International  oman Khayyan et yami

عضو كميته اجرايي سمينار پژوهشي دانشگاه آزاد اسلامي عضو كميته اجرايي 16/2/72

كميته اجرايي مركز اسناد و تدوين جغرافياي مفصل ايران سازمان جغرافيايي كشور

مدير گروه محيط زيست و جغرافياي دانشگاه آزاد ايران

مسوول برگزاري وسازماندهي سمينارهاي جغرافياي دانشگاه آزاد اسلامي.

منبع : سايت بنياد بين المللی مطالعات آسيايی

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در یکشنبه بیست و پنجم مهر 1389 ساعت 0:16 | لینک ثابت |

مصاحبه با : دكتر حسين شكويي (چهره ماندگار علم جغرافيا)

● ضمن تبريك به جناب عالي به خاطر انتخاب شايسته شما به عنوان چهرة ماندگار جغرافيا، خواهش مي كنم دربارة تحصيلات خود، به ويژه تحصيلات قبل از دانشگاهتان براي ما صحبت بفرماييد؟

من در سال ١٣١٢ متولد شدم، دورة دبستان را در شهر تبريز و دبيرستان را نيز در مدرسة لقمان همان جا گذراندم. معلمان خيلي خوب و برجسته اي داشتم كه روش و منش آنها در آن دوره، بر زندگي من خيلي تأثير گذاشت. مثلاً در دورة دبستان، مرحوم ساويز مدير دبستانمان بود. آن وقت‌ها، ششم ابتدايي نهايي بود. سؤالات از تهران مي آمدند و ديپلم مي دادند. ايشان براي اينكه ما در امتحانات آخر سال موفق باشيم، صبح زود قرآن به دست مي‌آمد و ما را از زير قرآن رد مي‌كرد. آنها افراد بزرگوار و عزيزي بودند و تمام زندگي خود را وقف آموزش بچه‌ها مي‌كردند. دانش آموزان بيشتر مثل فرزندانشان بودند تا دانش آموز يا بيگانه.

خدا رحمت كند آقاي مير فخرايي را كه رئيس دبيرستان ما بود. ايشان روي ايوان مدرسه مي ايستادند كه مشرف به خيابان بود و بچه ها را تا آخر خيابان مشايعت مي‌كردند تا مبادا ناراحتي و مشكلي برايشان پيش بياييد. خيلي انسانهاي شريفي بودند و من گاهي احساس مي‌كنم كه امروزه جاي آنها در اجتماع ما خالي است. من از دوره هاي دبستان و دبيرستان خيلي رضايت دارم. هميشه معلمان ما در زندگي برايمان پناهگاه و تكيه‌گاه بودند.

● نظر شما دربارة انتخاب چهره هاي ماندگار در زمينة علوم گوناگون چيست؟

اين كار شايسته‌اي است كه از انسانهايي ياد شود كه يك عمر زحمت كشيده‌اند، الان به جايي رسيده‌اند که هم روحاً و هم جسماً خسته‌اند. منتها، اميد است كه سياست زدگي يا بعضي مسائل ديگر، بعدها در اين انتخاب‌ها دخالت داده نشوند. و واقعاً شايستگان انتخاب شوند. من اين را براي خودم عرض نمي‌كنم، ولي٧٠ درصد آنهايي كه من مي‌شناختم، واقعاً حقشان بود كه انتخاب شوند. چرا که زندگي‌شان را بي‌توقع در اين راه فدا كرده‌اند. مي‌گويند هر كتاب يا هر دفتري كه نوشته مي‌شود ، يك دفتر از زندگي انسان آتش زده مي‌شود وحشتناك است. بنابراين اين كار را خيلي خوب ميدانم. نه چون خودم هم انتخاب شده‌ام، بلكه از جنبه هاي فرهنگي عرض مي‌كنم و اين كار جامعة فرهنگي و مسؤولان ما، به شايستگان احترام مي‌گذارند، به زحمت‌كشاني كه به فرهنگ جامعه صادقانه خدمت مي‌كنند.

● با توجه به اين كه جناب عالي در جريان انديشه‌هاي جغرافيايي و كاربرد اين علم در كشورهاي توسعه يافته قرار داريد، وضعيت علم جغرافيا را در آستانة قرن جديد چگونه مي‌بينيد و فكر مي كنيد براي اعتلاي دانش جغرافيا در كشور چه بايد كرد؟

آقاي رونالد جانستون كتابي منتشر و در آن پنج تغيير جهاني ژئوپلتيكي، اقتصادي، اجتماعي، فرهنگي و زيست محيطي را مطرح كرده است. اينها تغييراتي هستند كه در سه دهة اخير رخ داده‌اند و ما الان آنها را مي بينيم. يك نظم نوين جهاني در راه است كه دولت‌هاي بزرگ، در آن براي سيارة زمين، سه طرح پيشنهاد كرده اند: ١- نئوليبرال ٢- سوسيال دموكرات ٣- جامعة مدني. هر يك از اين طرح ها، در هر حوزة جغرافيايي‌كه پياده شود، نتيجه‌اي خاص خواهد داشت. به اين جهت، براي اينكه بتوانيم واقعيت جغرافيايي محيط و دنيايمان را درك كنيم، بايد با اين طرحها و مفاهيم مربوط به آنها آشنا شويم. براي اينكه بدانيم در آغاز قرن بيست و يكم چه بايد بكنيم بايد با توجه به تغييرات پنجگانه‌اي كه ذكر كردم، يك سلسله از ديدگاه‌ها وارد علم جغرافيا شود. يكي از آنها مثلاًً وارد شدن بحث انباشت سرمايه، داروينيسم، لاماركسيسم، اهرم‌هاي قدرت، كالايي‌كردن طبيعت، صنعت فرهنگ و جامعة شبكه‌اي در مطالعات جغرافيايي است. فرق جغرافياي سنتي با جديد را در نوشتة تازه‌ام، با توجه به منابع متعدد ذكر كرده‌ام. جغرافياي نو يا عصر نو در جغرافيا، سه مقوله را پاية تفكر و انديشة جغرافيا قرار مي‌دهد:

١- اقتصاد سياسي ٢- فلسفه سياسي ٣- نظريه هاي اجتماعي.

به اين دليل، شما هر كتاب خارجي را كه نگاه كنيد، دست كم نظرات و گفته‌هاي ده‌ها فيلسوف و نظريه‌پرداز را در آن مي‌بينيد. يعني هدف بيان رابطة متقابل انسان با محيط است كه تعريف سنتي جغرافيا و مبناي جغرافيا هم هست؛ اين كه انسان از چه طريقي با اين محيط در ارتباط است. مي دانيم كه انسان يا با تفكر سياسي با محيطش در ارتباط است يا با اقتصاد سياسي و يا با نظريه هاي اجتماعي. از اين رو، من فكر مي‌كنم فرق جغرافياي سنتي با جغرافياي نو در ايران ما هم بايد تأكيد بر همين سه مقولة مهم باشد.

● چه توصيه‌هايي براي آموزش بهتر جغرافيا و به روزكردن اطلاعات دبيران جغرافيا داريد؟

اگر به‌كتابهايي كه از سال٢٠٠١ به بعد و يا در همين سال‌هاي اخير، در نمايشگاههاي بين المللي تهران عرضه شده‌اند و دانشگاهها هم آنها را تهيه كرده‌اند، نگاهي بياندازيد، متوجه مي‌شويد كه بر عدالت محيطي، عدالت اجتماعي، فلسفه هاي سياسي و اقتصاد سياسي خيلي تأكيد شده است و به روز کردن آنها، در حقيقت ورود مفاهيم تازه فلسفه‌هاي سياسي و نظريه‌هاي اجتماعي به جغرافياست.

 ● آخرين تعريفي كه از جغرافيا ارائه مي‌كنيد، چيست؟ آيا هنوز همان تعريفي را كه در كتاب انديشه‌هاي نو در فلسفة جغرافيا ارائه كرده ايد، قبول داريد؟

خير! در اين چند سال كه مطالعات زيادي براي تهية چاپ دوم كتاب ديدگاه‌ها انجام داده‌ام، به مفهومي خاص رسيده‌ام كه همان « جبر ساختاري » است. ساختار از مؤلفه‌ها و بخش‌هاي متعدد، به صورت يك مجموعه تشكيل مي‌شود. اين اجزاء و بخش‌ها در حقيقت كاركرد‌هاي همديگر را تكميل و به ثبات سيستم كمك مي‌كنند. ساختار هم در نظام‌هاي سياسي اجتماعي، فرهنگي و اقتصادي وجود دارد.     

انسان در زير چتر ساختاري زندگي مي‌كند و رفتارش در محيط هم با توجه به اين ساختارهاست. من به اين نتيجه رسيده‌ام كه در جهان سوم، انسانها واقعاً قربانيان بي‌دفاع جبر ساختاري هستند. من براي تهية جلد دوم ديدگاه‌ها كه در اين چهار پنج سال اخير تهيه كرده‌ام، حدود١٢٠ تا ١٣٠ منبع خارجي ديده‌ام. منابع داخلي را هم ديده‌ام. با توجه به مطالبي كه همة استادان در اين زمينه نوشته‌اند و من دركتابم، نام آنها را با ذكر منبع آورده‌ام، به اين نتيجه رسيده‌ام كه هر پديدة جغرافيايي، درحقيقت درون و تحت تأثير فرايندهاي نهادي و ساختاري قرار مي‌گيرد.

استادان معروف جهاني جغرافيا سه تعريف ارائه كرده‌اند كه من به عنوان يك مدرس جغرافيا، دو تعريف را در جلد اول و دوم كتاب آورده‌ام. البته بنده هم به عنوان يك مدرس اين حق را دارم كه عقيدة خود را بگوييم و در آنجا هم داعية تعميم ندارم، يعني نمي‌خواهم كسي بپذيرد يا نپذيرد، ولي براي خودم مهم است. تعريف جديد، تقريباً تكميل تعريف قبلي من است و تعريف چنين است:

جغرافيا مطالعة روابط انسان با محيط، با انسان يا مكان، از طريق ميانجي‌ گري فرايندهاي نهادي و ساختاري است.

من تك‌تك مفاهيم ارائه شده در اين تعريف را دركتاب خود شرح داده‌ام. حتي عده‌اي از جغرافيدانان گفته‌اند، جهان را مي‌توانيم به وسيلة فرايندهاي متغير تفسير و تحليل كنيم. فرايند‌ها در حقيقت نوعي ميانجي هستند بين من انسان و محيط و بين روابط انسان با محيط يا مكان، چيزي است كه من به آن نهاد و ساختار مي‌گويم.

نهادها، نيازها و احتياجات مشترك يك جامعه هستند و معمولاً هم پايدارند. ساختارها نيز همان ساختارهاي اجتماعي، اقتصادي، سياسي و فرهنگي هستند. من معتقدم، اگر پديده‌هاي جغرافيايي زير اين چتر ساختاري و نهادي نروند و با توجه به تأثير پذيري كلان نهادها و ساختارها مطالعه نشود، نمي‌توان آنها را ريشه‌يابي كرد و به جغرافياي كاربردي دست يافت. عده‌اي از جغرافيدانان كه اين راه را رفته‌اند، مي‌گويند كه مثلاً سالمندي بيشتر اجتماعي است تا زيستي. يعني منشأ زيستي آن خيلي كم است. بدين سان سالمندي نيز ريشه در ساختار اجتماعي دارد. از اين رو، اگر دقت كنيد، در جهان سوم انسان قبل از فوتش، سالها در رخت و خواب مي ماند و بعد فوت مي‌كند. ولي در كشورهاي پيشرفته اين طور نيست. به جاي سال‌ها، چند روز يا يك شبانه روز و در سن ٩٠ يا ٨٥ سالگي فوت مي‌كند. اين نشان دهندة تغذية كافي، بهداشت كافي و شادابي در زندگي است.

به اين دليل، من به ساختارها و نهادهايي كه جامعه را در اختيار خود مي‌گيرند، خيلي معتقدم. الان شما نمونه‌اش را در كشور هند و كشور چين مي‌بينيد. اين دو كشور در سال ١٩٤٩ به استقلال رسيدند. الان در هند ٣٠٠ ميليون فقير و بيمار داريم، در حالي كه چين فعلاً دومين قدرت دنيا شده است. بنابراين ساختار در همة پديده‌هاي جغرافياي خيلي تأثير مي‌گذارد.

از رابطة انسان با مكان هم‌گفتم. چون مكان، بخشي از فضاي جغرافيايي است. به عبارت ديگر، به تغيير شكل طبيعت و فضا، مكان مي‌گويند. حتي در بعضي تعريفات گفته‌اند، هستي انسان از مكاني كه در آن زندگي مي‌كند، منفك نيست. اين مكان در جغرافيا، مكان يك محدودة مشخص را نشان مي‌دهد.  يادآور مي‌شوم، در دنياي سرمايه‌داري غرب، به تفكر نهادي و ساختاري، انتقاداتي وارد كرده‌اند و در پي آن، پساساختارگرايي را مطرح مي‌كنند.

● بينش اجتماعي نسبت به علم جغرافيا، با آنچه كه واقعيت علم جغرافياست، تفاوت دارد. به نظر جنابعالي چگونه بايد اين دو را به همديگر نزديك كرد؟

جغرافيا اگر نتواند به پاره‌اي از مسائل پاسخ دهد، مسلم است كه در جامعه كم رنگ جلوه خواهد كرد. جغرافيا بايد بتواند پاسخ‌هاي منطقي بدهد و اين پاسخ‌ها، بيشتر همان مفاهيمي هستند كه ذكر كردم. تا وقتي اين مفاهيم وارد ادبيات جغرافيايي نشوند، ما نمي‌توانيم علل عقب ماندگي و توسعه يافتگي را بيابيم. همچنين نمي‌توانيم علل عقب ماندگي و توسعه يافتگي را بيابيم. همچنين نمي‌توانيم در آن بافت‌هاي زندگي كه عرض كردم، برندگان و بازندگان را بيابيم؛ يعني به ريشة مسائل پي ببريم. علل توفيق جامعه‌شناسي و اقتصاد در جامعة ما، همين بوده است. آنها به ريشة مسائل پرداخته‌اند و جغرافيا، كاملاً از اين مفاهيم و انديشه‌ها دور بوده است.

● جاي كدام گرايشها يا رشته هاي جغرافيايي را در كشورمان خالي مي بينيد؟

گرايشهاي كه امروزه در دانشگاهها وجود دارند، نسبت به توان علمي، ظرفيت وتخصص استادان تنظيم شده‌اند. چند روز پيش، دوستان گروه جغرافياي دانشگاه تربيت مدرس، آمايش سرزمين را مطرح كردند كه هم در رساله‌هاي دكترا و هم فوق ليسانس بايد وجود داشته باشد. بايد اين تعريف سادة جغرافيا را در نظر داشته باشيم كه: «‌‌ هر پديده‌اي كه بتوانيم آنرا روي نقشه پياده كنيم، مي‌تواند يك موضوع جغرافيايي باشد » و تنها بر روي جغرافياي انساني و طبيعي تأكيد نكنيم. يك جغرافيدان آمريكايي كتابي ٤٠٠ صفحه اي به نام « جغرافياي مرض آنفولانزا » نوشته است. چه مانعي دارد تك تك اين امراض را به عنوان موضوع رساله‌هاي دكترا در ايران انتخاب كنيم. با توجه به نواحي جغرافيايي، هر مرض را بشناسيم، تا آنهايي كه در برنامه‌ريزيهاي بهداشتي و درماني كار مي‌كنند، احساس كنند كه جغرافياي پزشكي مي‌تواند كارساز باشد و بستري فراهم كند براي برنامه‌ريزيها. به اين دليل، چند رساله‌اي كه در دانشگاه تربيت مدرس دفاع شده‌اند، تا حدودي به پاره‌اي از مسائل شهري اختصاص دارند.

● استاد گرامي، آيا ممكن است براي خوانندگان نشرية ما يك خاطرة جالب آموزشي تعريف بفرماييد.

يك خاطرة منفي دارم و يك خاطرة مثبت. خاطرة منفي اين كه: درس فلسفة جغرافيا كه مي‌دادم، غالباً جغرافيا را مادر علوم و اصلاً تمام زندگي مي شناختم. جوان بودم و علاقمند. چند مجلة خارجي را نيز مشترك بودم و زندگي را با عينك جغرافيا مي‌ديدم. به اين دليل، دركلاس‌هاي ليسانس دانشگاه تبريز، خيلي با حرارت و شور و شوق صحبت مي‌كردم. آن وقت‌ها تعداد دانشجويان كلاس 60  نفر بود و حضور و غياب آن چناني نمي شد. گويا يك خانم از رشتة روانشناسي با رفيقش در كلاس من نشسته بود. آن وقت‌ها تغيير رشته راحت بود. فقط گروه و آموزش موافقت مي‌كردند،كافي بود. اين خانم از صحبتهاي من خوشش آمده بود و از رشتة روانشناسي به رشتة جغرافيا تغيير رشته داده بود. بعد از چهار سال كه درسش تمام شد، از رفيقش پرسيدم، آن رفيقتان كه از روانشناسي آمده بود و جغرافيا خوانده، چه كار مي‌كند؟ گفت: فعلاً بيكار است و شما را نفرين مي‌كند و مي‌گويد كه اگر عشق و علاقة شما نبود، روانشناسي خوانده و استخدام شده بودم!

اما خاطرة مثبت: براي يك گردش علمي رفته بوديم جنوب. بعد از مدت‌ها بود كه دوباره با دانشجويانم به گردش علمي مي‌رفتم، اغلب هم در روزهاي نوروز مي‌رفتيم. من در اين سفر، از جنوب دو پيراهن خريدم؛ چون هوا گرم بود و بايد زود به زود لباس‌ها را عوض مي‌كرديم. سي سال از آن تاريخ گذشت و ديگر يادم رفته بود. يك بار رفته بوديم تبريز. در آنجا دبيران جغرافيا همايشي داشتند. من هم يك سخنراني ساده داشتم. يكي از دبيران ارجمند كه قبلاً دانشجوي من بود، از دور ناظر جلسه بود. بعدها براي من نامه‌اي نوشت به اين مضمون‌كه: سي سال پيش با شما به جنوب رفتيم. شما دو تا پيراهن خريديد و چيز ديگري نخريديد. ولي همة ما چمدانهايمان را از وسايل جنوب كه ارزان بودند پركرده بوديم. اين براي ما درسي بود، زيرا شما در حقيقت به جغرافيا علاقه‌منديد و به زندگي مادي زياد نچسبيده‌ايد. من نمي‌دانم زندگيتان چطور است، اما به هرصورت، اين كار شما درسي بود براي ما دانشجويان؛ با وجود اين كه جغرافيا از ماديات و از زندگي مادي صحبت مي‌كند و ٩٥ درصد جغرافيا زندگي مادي است و به اين دليل هم در جهان مادي به بار مي نشيند.

بله اين هم خاطرة خوبي بود و انگيزه‌اي تا بقية زندگي و عمرم را به همان شكلي كه شروع كرده بودم، ادامه بدهم. به اين خاطر، از آفريدگار جهان شكرگزارم.

● استاد از اين كه بخش اعظم عمرتان را صرف تعليم و تربيت و يادگيري جغرافيا كرده‌ايد، چه ‌احساسي داريد؟ اگر‌‌‌‌‌‌ دوباره متولد مي‌شديد و به مرحلة انتخاب رشته مي‌رسيديد، باز هم جغرافيا ‌‌را انتخاب مي‌كرديد؟

جغرافيا براي من نوعي زندگي بود. واقعيت اين است و اگر دوباره به دنيا بيايم، باز هم مدرس جغرافيا مي شوم. اما زندگي‌ام را تنظيم و شيوة آن را عوض مي‌كنم. راه معلمي‌ام به جاي خود، تدريس جغرافيا و علاقه به جغرافيا هم به جاي خود اما شيوة زندگي‌ام را اين طور انتخاب نمي‌كنم كه حالا انتخاب كرده ام ... .

● علاوه بر علم جغرافيا به كدام يك از علوم ديگر علاقه منديد؟

چون روي فلسفة جغرافيا كار كرده‌ام، به رشته‌هاي جنبي كه مي‌تواند نظريه هاي اجتماعي و اقتصاد سياسي را براي ما تبيين و تحليل كند، خيلي علاقه‌مند بودم. در نتيجه، به رشتة اقتصاد سياسي، فلسفه هاي سياسي و نظريه هاي اجتماعي كه امروزه مورد نياز همة جغرافيدانان است، علاقه مندم.

● اوقات فراغت خود را چگونه مي گذرانيد؟ اصلاً شما اوقات فراغتي داريد؟

بله، اوقات فراغت يك دوره از زندگي‌ام واقعاً همه‌اش كتاب بود. آن هم كتابهاي جغرافيايي. اما يك نكته در زندگي من اين است كه من به كتاب اعتياد دارم. اگر كتابهاي مرا ببينيد، متوجه مي‌شويد كه نصف آنها جغرافيايي هستند. اما نصف ديگر كتابها، در حقيقت رمان‌هاي خوب، انديشه هاي خوب، فلسفه‌هاي خوب و تاريخ خوب هستند. به كتاب خوب علاقه دارم. به اين دليل، آثار جغرافيايي من، جغرافيايي است كه همة زواياي زندگي را در بر مي‌گيرد. اين حاصل مطالعة كتابهاي متعدد است.

● از بين هنرها و ورزش ها به كدام يك علاقه منديد؟

در دورة دبيرستان، كاپيتان تيم واليبال تبريز و بهترين آبشارزن بودم؛ چون قد بلندي داشتم. وقتي به دانشگاه رفتم، در دوره هاي كارشناسي و كارشناسي ارشد، رتبة اول كلاس بودم. بعد كه به عنوان معلم جغرافيا به دانشگاه تبريز منتقل شدم، مرا همان واليباليست خوب مي شناختند، نه استاد جغرافيا.

وقتي كتاب مي‌نوشتم، كسي مرا نمي‌شناخت و همه مي‌گفتند: همان آبشارزن، او كه فقط خوب توپ مي‌زند. سالها طول كشيد تا مرا به عنوان معلم دانشگاه بشناسند. به هنر هم علاقه مندم. سابقا" كه هنوز وجودم خسته نبود، موسيقي سنتي برايم جالب بود و جاذبه داشت، ولي الان دلگيرم مي‌كند. مي‌گويند نگذاريد غم‌هاي كهنه بيدار شوند كه اگر بيدار شوند، همة وجود را مي‌سوزانند. از اين رو، با وجود اين كه آن وقت‌ها به موسيقي ايراني علاقه مند بودم، الان نمي‌توانم زياد گوش كنم، چون حال و هواي زندگي من، پر از حسرت، درد، رنج روحي و ... بوده است. به اين دليل، بازنمايي آن رنجها و دردها با موسيقي ايراني، خيلي برايم غمبار است. به ياد گذشته مي‌افتم، به ياد مادر، پدر و از دست رفته‌ها. شكست‌هايي كه در زندگي داشته‌ام، عمرم و بي صداقتي‌هايي كه در محيط ديده‌ام. همة اين ها به صورتي در زندگي تأثير گذارند.

● آقاي دكتر شكويي، از دورة دبيري خود خاطرة جالبي داريد؟

چون در دورة دانشكدة نفر اول بودم، قرار شد براي شش ماه مرا به آمريكا بفرستند. به دانشگاه ميشيگان آمريكا رفتم. قبل از رفتن، در شهر كوچكي به نام اسكو در نزديكي تبريز دبير بودم. اغلب دانش آموزانم از دهات اطراف اسكو مي آمدند. قبل از خداحافظي براي رفتن، مدير به بچه‌ها گفته بود كه دبير تاريخ و جغرافياي شما قرار است آمريكا برود و فردا براي خداحافظي مي‌آيد. آن وقتها در اسكو گل‌فروشي نبود. بچه‌ها گلدان آورده بودند، يا گلي از زمين كنده بودند. بعضي‌ها هم يك كتاب ساده خريده و به نام من كرده بودند. خيلي برايم شوق‌انگيز بود كه بچه‌هاي دهات تبريز از معلمشان راضي بودند.

● استاد احساس خود را در مورد دوران دبيري‌تان بيان بفرماييد و آن را با دوران استادي در دانشگاه مقايسه كنيد؟

اين را مي‌خواهم از صميم قلب بگويم كه در حقيقت روزهاي دبيري روزهای گرم زندگي‌ام بودند و روزهاي تدريس در دانشگاه تبريز، روزهاي سرد زندگي من بودند. من آرزوي روزهاي دبيري را دارم.

جغرافيا براي من نوعي زندگي بود. واقعيت اين است، اگر دوباره به دنيا بيايم، باز هم مدرس جغرافيا مي شوم. اما زندگي‌ام را تنظيم و شيوة آن را عوض مي‌كنم. راه معلمي‌ام به جاي خود، تدريس جغرافيا و علاقه به جغرافيا هم به جاي خود اما شيوة زندگي‌ام را اين طور انتخاب نمي‌كنم كه حالا انتخاب كرده ام ... .

برگرفته از: رشد آموزش جغرافيا، سال نوزدهم، شماره 67

زندگينامة دكتر حسين شكويي:        

١٣١٢: تولد تبريز

١٣٣٧: كارشناسي تاريخ و جغرافيا با احراز رتبة اول

١٣٤٦: كارشناسي ارشد با احراز رتبة اول

١٣٥٧: دكترا در رشتة جغرافياي انساني.

جوايز و امتيازات:

- اخذ مدال درجة يك علمي در سال 1337        

- دوبار برندة جايزة كتاب برگزيدة سال، 1367و1373

- عضو پيوستة فرهنگ علوم

- استاد نمونة دانشگاههاي كشور در سال تحصيلي 72-1371

- اخذ 28 لوح تقدير از مراكز و مؤسسات علمي

- استاد رتبه 27 همايشي

- چهرة ماندگار در سال تحصيلي 1382

تأليفات:

- فلسفة جغرافيا، انتشارات دانشگاه تبريز، 1349

- جغرافياي شهري، جلد اول و دوم، انتشارات دانشگاه تبريز، 1352

- شهركهاي جديد، انتشارات دانشگاه تبريز، 1353

- حاشيه نشينان شهري، انتشارات دانشگاه تبريز، 1355

- محيط زيست شهري، انتشارات دانشگاه تبريز

- جغرافياي كاربردي و مكتبهاي جغرافيايي، انتشارات آستان قدس رضوي، 1365

- جغرافياي اجتماعي شهرها، انتشارات جهاد دانشگاهي، 1366

- نو در جغرافياي شهري، سازمان سمت، 1373

- انديشه هاي نو در فلسفة جغرافيا، انتشارات گيتا شناسي، 1375

- 40 مقالة علمي در مجلات علمي ـ پژوهشي و جغرافيايي

- استاد راهنما در 25 رسالة دكتري

- سرپرست كميتة برنامه ريزي جغرافيا در وزارت علوم از 18 سال قبل تا به امروز

- استاد راهنما در 18 پايان نامه كارشناسي ارشد

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در یکشنبه هجدهم مهر 1389 ساعت 23:45 | لینک ثابت |

جنگل های حرا

حرا ، درختی که از اشک چشم آدم رویید

سواحل جنوبی ایران با مناطق خشک و دریایی آب شور شناخته شده است ؛ اما نکته شگفت انگیز این منطقه گیاهی است که بی نیاز به آب شیرین می روید.

به روایتی این گیاه اسطوره ای که از اشک چشم آدم روییده است ، حرا نام دارد و به افتخار دانشمند شهیر ایرانی ، بوعلی سینا این نام را بر آن نهاده اند. این درختچه در سواحل ومرداب های ساحلی مصر، عربستان و سواحل جنوب ایران ، دیده می شود. حرا در 8 منطقه حفاظت شده بین المللی ایران می روید که در این میان جنگل های همیشه سبز دریایی حرا در حاشیه شمالی غربی قشم ، از زیباترین گردشگاه های خلیج فارس به شمار می آید.

به این گیاه در بندرعباس حرا ، در بلوچستان تمر و در بعضی از نقاط تول گفته می شود. به عربی نیز آن را شوری و شوره می نامند. حرا ، گیاهی از تیره شاه پسند است. دانه آن روی درخت مادر می روید و نهال تولید می کند. سپس از درخت جدا می شود و داخل مرداب می افتد. جنگل حرا بر دریا و آب شور قرار دارد واین سازش با آب شور و شرایط نامناسب ، از حرا یک گیاه استثناییی ساخته است. درختان حرا ، در قسمتهای کم عمق خور خوران کنار و روی تپه های جزیره مانندی که هنگام پایین رفتن آب دریا از آب بیرون می مانند قرار گرفته است. عمق آب این مناطق از یک تا یک و نیم متر تجاوز نمی کند ؛ بنابراین جنگل هنگام بالا آمدن آب دریا ، در آبهای نیلگون خلیج فارس به حالت شناور می ماندو با فروکش کردن آب دریا به مدت 6 تا 7 ساعت مانند جنگل های مناطق خشک نمایان می شود.

مساحت کل جنگل های حرا 7 هزار و 500 هکتار و مساحت حوزه جزیره قشم 2 هزار و 400 هکتار تخمین زده شده است.

جنگل های حرا خلیج نای بند گسترده ترین نواحی پراکنش این اجتماعات درختی کمیاب با وسعت 390 هکتار، آخرین مجموعه انبوه و وسیع این در ختان ساحلی درجنوب غربی آسیا محسوب می شود. جنگل های حرا عسلویه بوشهر به عنوان ذخیره گاه بیوسفری ساحلی آب های جنوب کشور در پارک ملی دریایی نای بند یکی از مناطق حساس ساحلی به شمار می آید که در اکوسیستم خود گیاهان شور پسند دریایی، جانداران کف زی و پرندگان مهاجر اقیانوسی را پناه داده است و به عنوان بانک ژنی سودمند برای نسل حاضر و آینده نقش ایفا می کند. وجود جنگل های حرا در کرانه خلیج منحصر بفرد نای بند عسلویه بوشهر، این منطقه را به صورت بی نظیر ترین پارک ملی دریایی بین المللی معرفی کرده است.

جنگل حرا در سواحل جنوبی ایران، مهد انواع گوناگون آبزیان، پرندگان و دوزیستان است. از پرندگان می توان به مرغ ماهیخوار ، حواصیل، لک لک، پلیکان، مرغابی ومرغ دریایی و از ماهی ها به خرچنگ، مار دریایی، شیلو ،کلینگ (نوعی از صدف) و انواع مختلف قورباغه اشاره کرد.

به همین دلیل به جنگل های حرا در منطقه قشم، 3 عنوان جهانی منطقه حفاظت شده بین المللی ، ذخیره گاه زیست کره و تالاب بین المللی نام داده اند ؛ چرا که 80 درصد آبزیان خلیج فارس دوره تخم ریزی خود را در این منطقه می گذرانند.

گیاهان حرا برگهایی با ظاهر بییضی شکل و قاعده ای باریک ( دوکی شکل رویه سبز و براق دارند و پشت برگها نیز سفید یا خاکستری رنگ است. طول این برگها حدود 5 تا 5/7 سانتی متر است. میوه حرا ، بادامی شکل است و به یک خامه باریک منتهی می شود. ریشه های زانویی ، شکل منظمی ندارند ، اما گل حرا که از فرط کوچکی ناپیدا است و غیر محسوس حکایتی عجیب دارد. گلی به رنگ طلایی با 4 گلبرگ ، که هر گلبرگ بیشتر از چند میلی متر طول ندارد. عطری شیرین و خنک ،که تا شعاع چند متری اطراف آن پراکنده می شود.

گیاه حرا که گاه به عنوان علوفه خشک برای خوراک چهارپایان استفاده می شود ، فواید شگفت انگیزی دارد.

درختان حرا از نوع گیاه مانگرو است که میتواند در آبهای شور زندگی کند و بافت ساقه ، تنه و ریشه این درخت به گونه ای است که آب شور دریا را تصفیه ومواد مورد نیاز آن را جذب و بقیه مواد را دفع می کند. پوست حرا بر باسیل هانزن که موجب جذام می شود ،موثر است. شیره درون آوندهای آن بر بیماری خشکی که بیماری پوستی شایع در منطقه هرمزگان است ، تاثیری قابل توجه دارد. در صنعت از تانن موجود در حرا ، برای تولید جوهر مازو استفاده می شود. چسب تخته و خمیر چوب از دیگر مصارف صنعتی آن است.

مناطق حراخیز ایران عبارتند از تیاب ،جاسک چاربهار و کناره های شمالی و غربی جزیره قشم.

در زمینهای اطراف خورتیاب از حدود 3 کیلومتری بندر تیاب میناب ، بوته های حرا به چشم میخورد. طول خورتیاب 7 مایل دریایی است. در 2 سمت خور جاسک و در چابهار نیز حراهایی به شکل پراکنده دیده می شود ؛ اما بهترین نوع حرا از نظر رشد ارتفاع و انبوهی در ناحیه قشم ، میان سواحل قشم ،پل و خمیر است.

از راه خشکی ( مثلا سواحل قشم ) راهی به درون جنگل ها نیست و تنهاراه دیدن آنها ، راه آبی است. برای تماشای این جنگل نیز باید با ناخدایان پرتجربه همراه شد ، چون تنها آنها میی توانند آبراهه های کوچک و متعدد موجود جنگل را شناسایی کنند.

جنگل حرا بر دریا و آب شور قرار دارد و این سازش با آب شور و شرایط نامناسب ، از حرا یک گیاه استثنایی ساخته است.

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در جمعه شانزدهم مهر 1389 ساعت 20:3 | لینک ثابت |

انواع مقیاس

مقياس 1:5000000
نقشه هايي كه با دقت 1:5،000،000 تهيه شده است پوششي در سطح ايران و گاهي خاورميانه را در بر مي گيرد.

مقياس 1:1000000
در اين مقياس كليه اطلاعات در پوششي که سطح كشور را در برمي گيرد، نمايش داده مي شود. بديهي است كه در اين مقياس اطلاعات با جزئيات کمتري نمايش داده خواهد شد.

مقياس 1:250000
در اين نوع نقشه اطلاعات جامعي از ويژگي هاي زمين شناسي و ساختاري يك منطقه ارائه مي گردد هر نقشه 1:250000 بين 1 درجه عرض و 5/1 درجه طول جغرافيايي قرار دارد كه وسعتي حدود 15000 كيلومتر مربع را پوشش مي دهد. سطح كشور با 121 برگ نقشه 1:250000 پوشيده مي شود كه در حال حاضرپوشش كاملي از نقشه هاي اين مقياس توسط سازمان زمين شناسي تهيه شده است البته منطقه زاگرس توسط شركت ملي نفت ايران تهيه گريده است. هر نقشه شامل يك گزارش توصيفي است كه بعضاً فارسي يا انگليسي تهيه شده است.

مقياس 1:100000
نقشه هاي زمين شناسي 1:100000 , به عنوان يك منبع اطلاعاتي پايه , در نواحي ويژه اي تهيه مي شود كه شرايط لازم براي تمركز و انباشت ذخاير معدني فلزي و غير فلزي فراهم بوده است. گاهي نيز اين نقشه ها در راستاي اهداف مهندسي و يا شناخت پديده هاي خطر آفرين طبيعي تهيه مي شوند تا در كاهش هزينه هاي مهندسي سازه ها و همچنين مخاطرات طبيعي مورد استفاده قرار گيرند. اينگونه نقشه ها داراي يك گزارش توصيفي هستند كه در كنار و پشت نقشه به چاپ مي رسند. استاندارد مطالعاتي هر نقشه زمين شناسي 1:100000 حدود 2500 كيلومتر مربع است كه به موازي معمول بين نيم درجه طول و عرض جغرافيايي قراردارند. با وجود اين در نواحي مرزي ممكن است رويه يك نقشه 1:100000 كمتر از مقدار استاندارد باشد. تمام ايران با حدود 659 برگ نقشه 1:100000 پوشيده مي شود. مناطقي كه كويري و بياباني هستند در مقياس 1:100000 اولويت مطالعاتي ندارند.

مقياس 1:50000
در اين مقياس نقشه هاي توپوگرافي کل کشور، توسط سازمان جغرافيايي نيروهاي مسلح براي کل کشور تهيه گرديده است. در اين مقياس، هر نقشه 1:50000 بين 15 دقيقه عرض 15 دقيقه طول جغرافيايي قرار دارد.

مقياس 1:25000
در اين نقشه ها , علاوه بر اطلاعات كلي زمين شناسي گسترش زون هاي كانه دار, دگرساني ها و ارتباط كاني سازي با زمين ساخت نشان داده مي شود. اين نقشه ها در مرحله اكتشافات پي جويي تهيه مي شوند و گستره اي به وسعت 20 تا 100 كيلومتر مربع را پوشش مي دهند. در تهيه اين نقشه ها از عكس هاي هوايي 1:25000 و نقشه هاي توپوگرافي 1:25000 استفاده مي شود و در صورت نداشتن عكس هوايي 1:25000 برداشت ها به كمك دوربين نقشه برداري صورت مي گيرد. اين نقشه ها در مرحله پي جويي و در محدوده هاي اميد بخش معدني به وسعت 20 تا 100 كيلومتر مربع تهيه مي شوند.

مقياس 1:5000
در اين نقشه‎ها افزون بر اطلاعات زمين‎شناسي بخش‎هاي مختلف مناطق كاني‎سازي، مشخصات سني و تركيبي سنگ دربرگيرنده و ارتباط كاني‎سازي با دگرساني و زمين‎ساخت مشخص مي‎گردد.نقشه‎هاي زمين‎شناسي - معدني 1:5000 به طور عموم در مرحلة اكتشاف عمومي (نيمه تفصيلي) تهيه مي‎شوند و گسترة زير پوشش آنها حدود چند تا حداكثر 20 كيلومترمربع مي‎باشد.در تهيه اين نقشه‎ها بيشتر از دوربين نقشه‎برداري استفاده مي‎شود ولي در صورت وجود عكس هوايي 1:5000 سرعت و دقّت برداشت‎ها افزايش مي‎يابد. استفاده از عكس‎هاي ماهواره‎اي نيز همچنان در تهية اين نقشه‎ها متداول مي‎باشد. اين نقشه‎ها در مرحلة اكتشافات عمومي (نيمه تفصيلي) و بر حسب ضرورت در گستره‎هاي چندكيلومترمربع تا حداكثــر 20 كيلومتر مربع در شبكـــه‎هاي 100×500 ، 000 × 200 و يا 50× 100 تهيه مي‎شوند.

مقياس 1:1000
اين نقشه‎ها در مرحلة اكتشافات تفصيلي و بر حسب نياز در گستره‎هاي چند هكتار تا چند كيلومتر مربع (زون كاني‎سازي) تهيه مي‎شوند تراكم نمونه‎گيري 000 عدد در هر هكتار است.

مقياس 1:500
اين‎گونه نقشه‎ها بيشتر در مرحلة اكتشاف تفصيلي و در محدوده‎هاي معدني به وسعت چند هكتار تا چند كيلومترمربع، با استفاده از نقشه‎هاي توپوگرافي با مقياس مشابه، تهيه مي‎شوند. اين نقشه‎ها علاوه بر نمايش داده‎هاي زمين‎شناسي دقيق ، همچنان نشانگر مناطق دگر‎سان و كانه‎دار‎اند. راهنما و گزارش اين گونه نقشه‎ها بيانگر روشني از پيوند كاني‎زايي، ماگمازايي و دگرگوني است. نوع و زمان كاني‎زايي از جمله داده‎هايي است كه از نقشه‎هاي معدني1:500 مي‎توان برداشت كرد. اين نقشه‎ها در مرحلة اكتشافات تفصيلي و بر حسب نياز در گستره‎هاي چند هكتار تا چند كيلومتر مربع (زون كاني‎سازي) تهيه مي‎شوند تراكم نمونه‎گيري 000 عدد در هر هكتار است.

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در جمعه شانزدهم مهر 1389 ساعت 19:46 | لینک ثابت |
مشاهیر جغرافیای ایران و جهان

پروفسور دکتر محمدحسن گنجی: دکتر محمد حسن گنجی در سال 1291 شمسی در بیرجند دیده به جهان گشود. تحصیلات ابتدایی و متوسطه خود را درمدرسه شکوئیه ی همان شهر به اتمام رساند. دکتر گنجی پس از دریافت لیسانس در رشته جغرافیا در شهریور ماه 1312 جزو آخرین دسته از محصلان اعزامی بود که به انگلستان رفت. پس از ورود به ایران، در سال 1317 به سمت استاد دانشگاه تهران درآمد. تعدادی از کتابها و آثار وی عبارتند از:1- جنگ و جغرافیا یا روابط دولت بزرگ در اقیانوسیه 2- بشرچیست؟ (ترجمه از آثار مارک توین) 3- جغرافیای ایران در چهار فصل 4- آب و هوای کشورهای آسیای مرکزی

دکتر احمد مستوفی: در سال 1291 در تهران متولد شد تحصیلات عالی را در رشته جغرافیا گذراند. در دپارتمان جغرافیای دانشگاه سوربون پاریس دکترا گرفت و درسال 1317 دانشیار کرسی جغرافیای عمومی گردید. وی در بهمن 1327 درگذشت.

دکتر احمد سعادت: در بوشهر متولد شد، چند سال نیز در نجف اشرف بود. در سال 1309 به انگلستان اعزام شد. بعد از اخذ لیسانس در سال 1318 به ایران بازگشت و در فروردین 1340 درگذشت.

دکتر مفخم پایان: در سال 1294 در تهران متولد شد، دیپلم را از دارلفنون گرفت و در رشته باستان شناسی دانشگاه تهران لیسانس گرفت. در دانشگاه تبریز به تدریس پرداخت و در سال 1334 راهی مشهد شد و جغرافی آنجا را پایه گذاری کرد. وی در ترسیم نقشه های رنگی روی شیشه منحصر به فرد بود. اولین جغرافیدانی که دست به تاسیس انجمن جغرافیایی و چاپ مجله جغرافیا زد استاد مفخم پایان بود. وی اصطلاح جهان شناسی را به جای جغرافیا برگزید. در سال 1339 فرهنگ آبادی های ایران را به زبان فارسی به چاپ رساند که در َآن 44159 نام جغرافیایی با طول و عرض هر یک ثبت شده است. فرهنگ کوه ها و رودهای ایران از آن است. دکتر بعد از بازگشت در سال 1351 مشاور سازمان جغرافیایی کشور شد و در دی ماه 63 چشم از جهان بربست.

استاد عباس سحاب: در سال 1300 شمسی در یکی از روستاهای تفرش به دنیا آمد. در همان جا به مکتب رفت و بعد از آن به تهران آمد و در مدرسه کمالیه مشغول علم و تحصیل شد. برای ترسیم نقشه های ایران 30.000 روستا و شهر را درنوردید. در سال 1329 موسسه سحاب را تاسیس کرد تا بتواند این اطلاعات جمع آوری شده را روی نقشه بیاورد. از اقدامات 1- تشکیل اولین نمایشگاه بین المللی جغرافیا در دانشگاه تهران در سال 1341   2- تشکیل دومین نمایشگاه بین المللی جغرافیا در سال 1325 در دانشگاه شهید بهشتی/ امروزه در موسسه سحاب و اطلس های ایران و جهان با استانداردهای جهانی تهیه می شوند استاد عباس سحاب تنها بازمانده نسل کارتوگرافی قدیمی صاحب سبک جهان بود. وی در سال 1350 دستگاه های مختلفی لیتوگرافی و کنستانت را برای سهولت بیشتر در تفکیک رنگ ها به کار گرفت. سحاب پدر کارتوگرافی نوین ایران خوانده شد. در شامگاه یکشنبه 14 فروردین 1379 درگذشت.

دکتر یدالله فرید: در اسفند ماه 1308 در شهر تبریز متولد شد و درسال 1961 مدرک دکترای خود را از دانشگاه سوربون فرانسه دریافت نمود و به مدت 20 سال در دانشگاه تبریز تدریس نمود. اولین کتاب در مورد مسائل شهری ایران را دکتر فرید در سال 1349 منتشر کرد. ایشان مولف کتابهای ارزشمندی چون جغرافیای جمعیت، جغرافیا و شهرشناسی، جغرافیای  تغذیه، سیر جغرافیا در قلمرو انسانی، کاربرد جغرافیا در روش تحقیق  شهر و روستا، مقدمه ای برروش تحقیق شهرهای ایران، انگلستان و بازار مشترک از دیدگاه جغرافیا و مقاله های مختلف در زمینه جغرافیا و همچنین ترجمه کتاب انسان و محیط زیست است.

دکتر جواد صفی نژاد: در شهریور 1308 در ری متولد شد. ابتدایی را در ری و متوسطه را در تهران گذراند. کارشناسی ارشد را در دانشگاه تهران و در سال 1332 پشت سر گذاشت. وی از موسسه مطالعات اجتماعی دانشگاه تهران مدرک فوق لیسانس گرفت، ایران را به سه منطقه تقسیم کرده و از دانشگاه تهران از آثار دکتر صفی نژاد می توان به فهرست مقالات جغرافیایی، (مشترک با دکتر گنجی)، مونوگرافی روستای طالب آباد، بنه، مبانی جغرافیای انسانی، عشایر مرکز ایران و لرهای ایران اشاره کرد.

دکتر عباس اقبال آشتیانی: در سال 1314 هجری قمری در آشتیان متولد شد. در کودکی در مکتب خانه های آشتیان و بعد از آن به دارالفنون رفت. و در دبیرستان دارالفنون به تحصیل علم و دانش پرداخت. در دانشگاه سوربون لیسانس ادبیات (جغرافیا) گرفت. از اروپا به دارالمعلمین عالی آمد و به عنوان استاد مشغول شد. او اولین معلم دانشگاه تهران است. از دکتر آشتیانی آثار زیادی بر جای مانده که از جمله می توان به کلیات علم جغرافیا و تاریخ علم جغرافیایی در سال 1314 اشاره کرد. عباس اقبال در سال 1334 بعد از سفر خود به اروپا به ایران برنگشت و درهمان جا بدرود حیات گفت.

دکتر فرج الله محمودی: در سال 1309 در سنندج متولد شد. فارغ التحصیل رشته دکترای جغرافیای طبیعی با تخصص ژئومرفولوژی و استاد تمام وقت گروه آموزش جغرافیای دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران بود که در سال 1383 بازنشسته شدند. ایشان دوره کارشناسی تاریخ و جغرافیا را در دانشگاه تهران با کسب رتبه اول در سال 1340 به پایان برد. از سال 1342 تا 1346 با بورس دولتی در شهر پاریس در رشته ژئومرفولوژی فارغ التحصیل شد. وی با استفاده از امکانات تحقیقاتی دانشگاه تهران سفرهای تحقیقاتی متعددی را انجام داد و با بسیاری از مسائل ژئومرفولوژی از ایران از نزدیک آشنا شد. وی بیش از 10 رساله دکترا و ده ها مقاله کارشناسی ارشد را هدایت نمود و 14 سال ریاست انجمن جغرافیای ایران را دارا بود.

دکتر پرویز کردوانی: در سال 1310 در گرمسار متولد شد. تالیف های دکتر کردوانی عبارتند از تالیف 20 جلد کتاب نگارش بیش از 140 مقاله علمی که در مجلات معتبر داخلی و خارجی به چاپ رسیده اند. دکتر کردوانی در حال حاضر مشغول کار و فعالیت در دانشگاه تهران است و مدتی رئیس مرکز تحقیقات کویری و بیابان ایران نیز بوده است. همچنین دکتر کردوانی بنیانگذار مرکز تحقیقات کویری و بیابانی ایران بوده است.

دکتر حسین آسایش: در سال 1311 در تبریز متولد شد. در دانشگاه سوربون فرانسه در رشته جغرافیای انسانی دکترا گرفت. حدود 32 مقاله از دکتر آسایش به چاپ رسیده است و از طرح های تحقیقاتی وی برای سازمان یونسکو و وزارت اصلاحات اراضی کشاورزی استفاده شده است. آثار ارزشمندی از ایشان به جای مانده که از جمله می توان به موارد زیر اشاره کرد:1- اقتصاد روستا 2- کارگاه برنامه ریزی روستایی3- اصول و روشهای برنامه ریزی روستایی4- جغرافیای صنعتی ایران 5- سیمای اقتصادی ایران 6- راهنمای تحقیق روستاها در ایران همراه پرسشنامه

دکتر ایرانپور جزنی: در سال 1313 در نطنز متولد شد. جزنی دکترای جغرافیا را از دانشگاه توبینگن آلمان در سال 1342 گرفت. وی موسس گروه جغرافیای دانشگاه ملی سابق (شهید بهشتی) است و مسئول گروه جغرافیایی بنیاد دایره المعارف بزرگ اسلامی از ابتدای تشکیل تا سال 1373 بود. کتاب اقتصاد نفت ایران و حدود 9 مقاله به زبان آلمانی و فارسی از وی بود.

دکتر دره میرحیدر: لیسانس را از دانشگاه تهران و فوق لیسانس را از دانشگاه اوهایو (آمریکا) گرفت و دکترا را از دانشگاه ایدیانا در جغرافیای سیاسی گرفت وی عضو وابسته فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران و عضو موسس انجمن جغرافیدانان ایران است. میرحیدر 31 عنوان سخنرانی در دانشگاه ها و مجامع علمی و بین المللی دارد. کتاب اصول و مبانی جغرافیای سیاسی ترجمه ایشان است. ترجمه کتاب های جهان سوم و کشورهای پیشرفته، گرایش های تازه در جغرافیای سیاسی، جغرافیای سیاسی خاورمیانه و شمال آفریقا نیز از کارهای ایشان است. دکترمیرحیدر در سال 1370 بهترین مترجم زن در دانشگاه الزهرا شناخته شد. میرحیدر 42 عنوان مقاله به زبان تحت عنوان مجموعه مقالات ژئوپلتیک منطقه دریای خزر در سال 1379 را به چاپ رسانید.

دکتر حسین شکوئی: در سال 1312 به دنیا آمد و تحصیلات ابتدایی خود را در دبیرستان شمس تبریز به پایان رساند و تا پایان دوره لیسانس در تبریز ماند. در سال 1346 از دانشگاه تهران درجه فوق لیسانس را از رشته جغرافیای انسانی گرفت. و در سال 1356 دکترای جغرافیای انسانی را از دانشگاه استانبول دریافت کرد. فلسفه جغرافیا، جغرافیای شهری در دو جلد، شهرک های جدید، حاشیه نشینان شهری، محیط زیست شهری، جغرافیای اجتماعی شهرها، دیدگاه های نو در جغرافیای شهر و اندیشه های نو در فلسفه جغرافیا از آثار دکتر شکوئی است.

مشاهير جغرافيای جهان اسلام

اصطخری: ابواسحاق ابراهیم بن محمد فارسی در نیمه اول قرن چهارم هجری /دهم میلادی زندگانی کرده است. اصطخری کتاب المسالک والممالک خود را در سالهای 21-318 ه.ق نوشته است و اثر او بر کتابی که بلخی پیش از آن به همین نام نوشته یود مبتنی استو در این کتاب اصطخری نیز نقشه های جغرفیایی سهم مهمی را بر عهده دارند و او نقشه های رنگین هر یک از کشورها  را ترسیم کرده است. وی اهل استخر از توابع فارس ( ایران) بود.

ادریسی: در قرن14 میلادی می زیست.(ابوعبد الله محمد بن عبدا… بن ادریسی شریف) شاید در غرب مشهورترین جغرافی دان مسلمان باشد. بعضی دانشمندان او را بزرگترین جغرافی دان نقشه کش قرون وسطا می دانند. در سال 493 ه.ق برابر با 1099 م در سیوته به دنیا آمد. در سال 548 ه.ق رساله ی«نزهه المشتاق فی اختراق الآفاق» را نوشت که به نام رجاری شناخته شده است.در کتابهای او تائید بی قید و شرط عقاید بطلمیوسی دیده نمی شود. وی از خانواده ای علوی بود و در قرطبه تحصیل کرده بود. ادریسی کره ای آسمانی و مشجعی از دنیای شناخته شده ی آن روزگار را به شکل دایره ساخت که در میان مسلمانان رسام، به او مقامی  برجسته بخشید.

یاقوت حموی: ابن عبدالله رومی، یونانی الاصل در سال 574 ه.ق/1179 به دنیا آمد و در سال 1229م در حلب از دنیا رفت. و معجم البلدان، یکی از آثار برجسته ی وی است که به زبان عربی هر شهر و مکان را که توانسته است اطلاعی در باره آن بدست آورد به ترتیب حروف الفبا توصیف میکند. یاقوت کتب جغرافیایی مهم  قبل از خود را  را بررسی کرد و در واقع مرجع تالیفات متعدد دیگری که در اختیار ما نیست تنها د رکتاب او یافت می شود. دو کتاب عمده نیز در گیتی شناسی و جغرافیا به جای گذاشت که عجایب المخلوقات و غرایب الموجودات است. وی بیشتر عمر خود را د رسفر های دائم به خاور میانه بخصوص منطقه خلیج فارس سپری کرد، و در طی سفر های خود به اطلاعات جغرافیایی زیادی دست یافت.

ابن بطوطه: ابو عبد ا... محمد بن بطوطه در روز پنجشنبه دوم رجب 725 ه.ق در سن بیست سالگی سفر خود را آغاز کرد. وی در شانزدهم رجب 703ه.ق مصادف با بیست و چهارم فوریه ی1304 م در طنجه (مراکش) به دنیا آمد و در سال 1369 م از دنیا رفت. سفر وی حدود سی سال طول کشید. پس از سفر خود به فاس مراکش برگشت و به دربار سلطان ابو عنان بازگشت و سفر های خود را به نام « رحله ی ابن بطوطه» نوشت. وی در طول سی سال 75000 مایل را پی مود.

ابن خلدون: در شمال غرب آفریقا به دنیا آمد. کتاب مفصل او در مورد جهان از محیط طبیعی انسان صحبت مب کند. توجه او بطو اخص به وابستگی های انسان و محیط بود. نظریات جغرافیایی او مشهور است که در کتاب البر برومن عامر هم من ذوی السلطان الاکبر به جای مانده است. وی 7 منطقه را از استوا تشخیص داده است . ابن خلدون شناسایی کوچ نشینان بیابان را به عنوان ابتدایی ترین و خالص ترین جوامع و این اظهار نظر که ساکنین شهری وابسته وابسته به تجملات واز نظر اخلاق مهربان می شوند بحث می کند.

ابن خردادبه: ابو القاسم عبید الله بن عبدالله از اعقاب آیرانی بود که در بغداد پرورش یافت و در آنجا با موسیقی دانان آشنا شد. بین سالهای 230تا234 ه.ق او در سامره در کنار دجله اقامت داشت و پس از آن بوده کتاب المسالک و الممالک را که از آثار ممتاز نوع خود است نگاشت. این کتاب خلاصه ای از جاده های تجاری دنیای عرب را به دست می دهد و افزون بر آن توصیفاتی در باره مناطق دور دستی چون چین  کره و ژاپن را فراهم می آورد. از دیگر کتابهای دوره او می توان به اسعاء جبال تهامه و مکانها اشاره کرد که درباره  کوههای تهامه در عربستان بحث می کند که یکی از هم عصران او که از بادیه نشینان بوده به نام ارام بن الاسباح المسلمی آن را نوشته است.

مشاهير جغرافيا جهان

بطلمیوس(پتولمی) (Ptolemy): در قرن دوم قبل از میلاد به دنیا آمد. کار ستاره شناسی عظیمی به نام Almagest (المحیطی) انجام داد. راهنمای بطلمیوس شامل 6 جلد است که جداول و اشکال را در برمی گیرد و اولین فرهنگ جغرافیای جهان بر اساس اصولی است که نقشه جهان را اصلاح کرد. با مرگ بطلمیوس افق های جغرافیای که هم از نظر طبیعی و هم از نظر دانش توسط یونانیان بسط یافته بود، مجددا بسته شد. چندین قرن طول کشید تا تلاش برای شرح و توصیف چهره زمین به عنوان محل زندگی انسان دوباره توجه اساتید را جلب کند.

استرابو (Strabo): در سال 61 قبل از میلاد در آماسیا (ترکیه مرکزی) متولد شد و به عنوان جغرافیدانی کلاسیک شناخته شده است. در مورد جغرافیا حدودا 14 کتاب دارد. کتاب جغرافیای او در قرن 6 میلاد کشف شد و به عنوان جغرافیدانی کلاسیک مطالعه گشت. او می خواهد ترجیحا توصیفی دقیق از اکومن یا محیط زیست تهیه کند و چنین تشخیص می دهد که جغرافیدانان باید پایه ریاضی قوی داشته باشند. استرابو در سال 20 ق. م درگذشت.

اراتوستن: پدر علم جغرافیا از طرف برخی از جغرافیدانان لقب گرفته است. در لیبی به دنیا آمده اراتوستن محیط کره زمین را محاسبه کرد و به توصیف اکومن (محیط مسکونی) پرداخت که در آن تقسیمات عمده اروپا، آسیا، لیبی، 5 منطقه و یک منطقه حاره دو منطقه معتدل و دو منطقه یخ بسته را قبول داشت. اراتوستن یک نقشه جهان را نیز ترسیم کرد. او  اولین کسی است که همه جغرافیا را به نام خود بدعت نهاد. 1در حدود 192 ق.م در 80 سالگی درگذشت.

آناکسی ماندر: مبتکر کاربرد ریاضی در جغرافیا است. وی اولین کسی است که نقشه جهان را با مقیاس ترسیم کرد. نقشه وی یونان را در وسط و سایر قسمت های اروپا و آسیا را نسبت به یونان در اطراف آن کشیده است. وی معتقد بود که زمین ابتدا جزئی از یک استوانه بزرگ در فضا بوده است. ساعت آفتابی هم اولین بار توسط آناکسی ماندر اختراع شد. همچنین اولین کسی بود که مفاهیم ذهنی در جغرافیا را بیان کرد در سال 475 ق.م درگذشت.

تالس: حل مسائل و مشکلات اندازه گیری کمی در جغرافیا را تالس انجام داد. او اولین استاد یونانی در قرن 7 و 8 ق.م بود که در مورد اندازه گیری و موقع اشیا بر روی سطح زمین به اظهار نظر  پرداخت. تالس یک منجم هم بود که خاصیت مغناطیسی آهنربا را هم اعلام کرد. او درمورد معنی این کائنات غور و بررسی نمود و به این نتیجه رسید که ماده به اشکال گوناگون از آب ساخته شده است. تالس کره زمین را چون دایره ای شناور در آب تصور می کرد. سعی داشت تا شهری از عالم هستی بر حسب اینکه با مشاهدات نو قابل بررسی است ارائه دهد.

هرودوت (Herodotu): اعتقاد دارد تفکر جغرافیایی زاده تاریخ است هرودوت را اساسا یک مورخ می دانند. اعتبار وی بیشتر به خاطر این است. می گوید با تمام تاریخ برخورد جغرافیایی و با جغرافیا برخورد تاریخی باید کرد. مشارکت هرودوت در جغرافیای مکتبی بر مشاهدات شخصی وی در خلال سالهای مسافرت اوست.

ریشتهوفن: فردیناندفون ریشتهوفن زمین شناس و یکی از مجربین مشاهدات میدانی جغرافیایی بود. هدف مشخص جغرافیا را تمرکز دقت بر روی تجلیات گوناگونی است که درمناسبات متقابل درونی عوامل و پدیده ها در سطح کره زمین اتفاق می افتد. وی یک ناظر باتجربه در مطالعات میدانی است.

همبلت: الکساندر فن همبلت (1859-1769) پدر جغرافیای نو خوانده شده است وی در آلمان به دنیا آمد همبلت اظهار کرد که علاقه مندی او به جغرافیا از زمان آشنایی با جورج فورستر شروع گردید. همبلت در جهت شناخت تفاوتها و تشابهات نواحی مختلف جهان به کشورها و نواحی مختلف مسافرت کرد و بعد از فوت مادرش مقدمات سفر به آمریکا را فراهم کرد. همبلت یکی از جاودانان علم جغرافیا به حساب می آید و آثار ارزشمندش به همه علوم تعلق دارد.

ریتر: (1859-1779) کارل ریتر در سال 1779 یعنی 10 سال بعد از همبلت متولد شد ریتر عمیقا تحت تاثیر نظریات همبلت قرار داشت. دو جلد کتاب درباره ی اروپا منتشر ساخت که با نقشه هایی نیز همراه بود. وی معتقد بود جغرافیا باید به صورت علم تجربی درآید. وی در روشهای مطالعاتی خود به وابستگی های داخلی پدیده ها و روابط علمی میان آنها اهمیت بسیار قائل بود. اثر بزرگ وی ارکوند به مفهوم علم زمین در ارتباط با طبیعت و تاریخ بشر می باشد.

گریفیت تیلور: (1963-1880) در لندن به دنیا آمد تیلور در اکتشافات قطب جنوب یکی از همراهان اسکات کاشف قطب جنوب بود او در سال 1907 به استادی جغرافیا در دانشگاه سیدنی انتخاب شد. در سال 1927 به مدیریت گروه جغرافیای دانشگاه سیدنی رسید. وی از معتقدان جبر محیطی است چنین قضاوت می کند که برای هر کشوری بهترین برنامه را طبیعت تعیین کرده است و این وظیفه جغرافی دانان است که طبیعت را تفسیر کنند.

الیزه رکله: (1905-1830) پرکارترین جغرافی دان که تاکنون دیده شده است در دوره ی جوانی تحت تاثیر افکار میخائیل با کونین از بنیانگذاران آنارشیسم و هم چنین آرمانشهر گرایان سوسیالیسم فرانسوی نظیر سن سیمون و کابت قرار گرفت.

پترکروپوتکین: (1921-1842) در سال 1842 در روس متولد شد. متخصص در جغرافیای طبیعی بود. در سال 1872 در روسیه به ریاست انجمن جغرافیایی انتخاب شد. او یک جغرافی دان آنارشیستی بود وی از جمله جغرافی دانانی بود که به انسانی ساختن جغرافیا پرداخت تا جغرافیا را که به صورت ابزاری در دست استعمارگران بود به خدمت بشریت درآورند به مبارزه بپردازد.

راتزل: (1844-1904) در سال 1880 به درجه ی پرفسوری رسید. پدر جغرافیای انسانی مخصوصا در مطالعات سیستماتیک. پاره ای از نظریات حزب نازی آلمان از افکار و عقاید این دانشمند متاثر بود. راتزل مفهوم فضلی حیاتی را جدا از موجودات زنده نمی شناخت. راتزل در تدریس نیز از وحدت همه ی زندگی ارگانیکی در سطح سیاره زمین دفاع می کرد و نتیجه گرفت که لازم نیست جامعه انسانی نیز با شناخت قوانین طبیعی مورد سنجش قرار گیرد. راتزل همواره به ناسیونالیسم و توسعه اراضی آلمان می اندیشید از این دوره رشته جغرافیای سیاسی جهان ظاهر گردید. و جغرافیای انسانی راتزل در واقع، مطالعه انسان ارگانیک , کشور های ارگانیک و جهان ارگانیک بود. او معتقد بود که سک.نت گاه های انسانی پر شده است و اروپائیان جهت فضای خود به سرزمین های جدید نیاز دارند که در سایر قاره ها وجود دارد. وی داروینیسیم اجتماعی را در تنازع بقاء در میان کشور ها توجیه می کرد و آن را به عنوان تنازع برای فضای زندگانی مطرح می ساخت.

موریس دیوس: (1934-1850) وی در شهر فیلادلفیا به دنیا آمد. او تحصیلات خود را در دانشگاه هاروارد تمام کرد. وی در رشته های هواشناسی مدرک گرفت. وی به عنوان استاد جغرافیای طبیعی همه ی تلاش خود را بریا پویایی این رشته به کار گرفت. وی علاقه ی زیادی به آلپ های سوئیس داشت و حاصل علاقه وی انتشار چند مقاله درمورد فرسایش یخچالی در آلپ های سوئیس بود. وی مفهوم چرخه فرسایش راوارد جغرافیا کرد. موریس دیوس جغرافیای ناحیه ای را کانون علم جغرافیا بشمار می آورد. و به عنوان پدر ژئومورفولوژی شناخنه شده است.

چرچیل سمپل: (1932-1863) کتاب وی تاریخ آمریکا و عوامل جغرافیایی آن است.سمپل مقالاتی تحت عنوان وابستگی های محیط طبیعی و فرهنگ دارد. او در مکتب جبر محیطی تربیت شده بود. به نضر وی انسان آفریده زمین محسوب می شود. زمین انسان را پرورش داده است. خانم سمپل در مورد نقش قاطع محیط طبیعی در رفتار انسانی, با تعجب بسیار رفتار کی کند.

دیوید هاروی: در سال 1957 درجه لیسانس جغرافیا را از دانشگاه معروف کمبریج انگلستان دریافت کرد. هاروی میان سالهای 69-1960 هشت مقاله جغرافیایی در زمینه ی روش شناسی و مسائل نظریه ای جغرافیا در مجلات معتبر خارجی منتشر ساخت. او اولین اثر ماندگار خود را در زمینه ی روش شناسی و مسائل نظریه ای جغرافیا در مجلات معتبر جغرافیایی منتشر ساخت. او اولین اثر ماندگار خود را در زمینه ی فلسفه و روش شناسی تحت عنوان تبیین در جغرافیا در سال 1969 به چاپ رسانید.کتاب تبیین در جغرافیای او اولین اثر علمی در زمینه ی فلسفه جغرافیای نو می باشد. دیوید هاروی جغرافی دان سنت شکن، سازش ناپذیر با جریانهای استعماری ابرقدرتی، مخالف سرمایه داری و وفادار به سنت رادیکالی است.

کارل ساور: در ایالت متحده ی آمریکا بین دو جنگ جهانی کارل ساور، فعال ترین جغرافی دان مکتب امکان گرایی بود. او در تفکرات خود زمینه ی چشم انداز بیش از همه از اتواشلوتر جغرافی دان آلمانی تاثیر پذیرفته بود.کارل ساور بنیان گذار مکتب جغرافیای فرهنگ برکلی می باشد و در تفکرات جغرافیایی خود به جای علت محیطی، جبر محیطی از قلمرو کورولوژی مدد می گرفت که در آن روابط علی یک پدیدار در داخل ناحیه ی معیین مورد توجه قرار می گیرد. او در تحلیل های جغرافیایی به عامل فرهنگ یعنی ارزش های مشترک مردم، مذهب، ساختار اجتماعی و سازمان اقتصادی نقش خلاق قائل بود.

ویدال دولابلاش: (1918-1845) ارائه ی افکارش را در رابطه با میدان عمل و هدف جغرافیا دنبال کرد. کتاب جغرافیای انسانی از اوست و به نظر وی جغرافیا  ناشی از شرایط آب و هوا و ساختمان زمین نیست. خصیصه های جغرافیایی چیزی است که انسان با تهیه نوع معیشت خود از خاک پدیدار گشته است. رشته ی جغرافیای علمی در فرانسه فقط توسط وی عملی شد. در سال 1898 به استادی دانشگاه سوربن فرانسه انتخاب شد. وی بنیان گذار مکتب امکان گرایی است. جغرافیای ناحیه ای را در مقابل جغرافیای قانون مند، کانون علم جغرافیایی دانست و عقده داشت که روابط انسان و طبیعت را نمی توان با خط فکری قانون مند مطالعه کرد. از نظر وی جغرافیا علم مکانهاست.

هارلن باروز: (Harlan Barrows)(1877-1960) در سال 1904 در گگروه جغرافیای دانشگاه شیکاگو تدریس یکی از جالب ترین بخش های جغرافیا را تحت عنوان تاثیر جغرافیا در تاریخ آمریکا بعهده گرفت. در سال 1914 به درجه استادی و در سال 1919 به مدیریت گروه جغرافیا در دانشگاه شیکاگو رسید. وی در زمینه ی مفاهیم جغرافیا و علم اکولوژی انسانی مطالعه زیادی داشت.

منابع:

1. علی اصغر نظری – تاریخ علم جغرافیا – انتشارات پیام نور-1381.

2. ویژه نامه بزرگداشت استاد عباس ساها و تجلیل از مقام شامخ اساتید جغرافیای ایران - دانشگاه تهران – آذر ماه 1379.

3. حسین شکوئی – اندیشه های نو در فلسفه جغرافیا – انتشارات گیتاشناسی – .1378

4. حسین شکوئی – فلسفه جغرافیا – گیتاشناسی – 1381

5. علی اکبر محمودیان- زندگی نامه  استاد عباس سحاب- موسسه ي سحاب – 1383

6. محمد حسن گنجی – جغرافیا از دارالفنون تا انقلاب اسلامی- آستان قس رضوی

7. زندگی نامه دکتر جواد صفی نژاد- موسسه ی سحاب – 1383

8. نفیس احمد – ترجمه حسن لاهوتی – خدمات مسلمانان به جغرافیا  - آستان قدس رضوی- 1367

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در جمعه شانزدهم مهر 1389 ساعت 1:23 | لینک ثابت |

بارم بندي درس علوم زمين دوره پيش دانشگاهي

 

علوم زمين
 (1)

بخش

فصل

نام فصل

نيمسالي

جبراني

1-زمين زيستگاه ما

1

حرکات زمين

2

2

2

ساختمان دروني زمين

4

5

2-زمين ناآرام

3

زمين ساخت ورقه اي

3

4

4

زمين لرزه

2

3

5

آتش فشان ها وفرآيند هاي آتش فشاني

2

3

6

ساخت هاي تكتونيكي وكوه زايي

2

3

جمع

15

20

علوم زمين
(2)

3- تاريخ زمين

7

شواهدي درسنگ ها

5/3

4

8

تحولات گذشته

2

3

4-جايگاه زمين

9

منظومه شمسي

2

3

10

ستارگان

2

3

11

رسم نقشه

3

4

12

زمين درخدمت انسان

5/2

3

جمع

15

20

 

توضيح :
الف :  بارم هر فصل مي تواند معادل نيم نمره از مقدار پيشنهادي كمتر يا بيشتر شود .

ب :  آزمون مستمر(5 نمره) شامل ميزان مشاركت در فعاليت هاي داخل كلاس (3 نمره) مانندحضور منظم دركلاس ، شركت فعال  در پرسش و پاسخ كلاسي،انجام فعاليت ها ( مهارت ها) وتكاليف وابسته به آن ها و. . . هم چنين  فعاليت هاي خارج از كلاس (2 نمره) مانند جمع آوري نمونه هاي سنگ وكاني ، ساختن وسائل كمك آموزشي ( تهيه بلور  و…..) ،تهيه گزارش و …

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در دوشنبه دوازدهم مهر 1389 ساعت 23:52 | لینک ثابت |

بارم بندی درس جغرافیای پیش دانشگاهی

  

فصل

نيمسالي

جبراني

اول

3

4

دوم

5/1

2

سوم

3

4

چهارم

5/3

4

پنجم

5/1

2

ششم

5/2

4

جمع

15

20

توصيه‌ها :

1- فعاليت هاي عملي در بخش هاي گوناگون بر اساس پژوهش هاي جغرافيايي انجام شود.

2- بهتر است پژوهش ها وکارهاي عملي با استفاده از رايانه و ابزارآموزش در جغرافيا صورت گيرد.

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در دوشنبه دوازدهم مهر 1389 ساعت 23:47 | لینک ثابت |

بارم بندي درس مباني كامپيوتر و انفورماتيك

 

الف ـ ارزشيابي مستمر نوبت اول و دوم:  

ارزشيابي مستمر

فعاليت تکميلی

نمره كلاسي

كار عملي

جمع

نوبت اول

-

10

10

20

نوبت دوم

5

5

10

20

ب ـ ارزشيابي پاياني :

عنوان فصل يا درس

نوبت اول

نوبت دوم

شهريور

فصل1: پردازش داده ها

1

-

1

فصل2 : سيستم هاي اطلاعاتي

2

-

1

فصل3 :  ارتباطات و تبادل اطلاعات

5/2

1

2

فصل4 : شبکه جهانی اينترنت

5/2

1

2

فصل5 : تأثيرات رايانه در زندگي امروز

2

-

1

فصل 6 : واحد سيستم

2

1

2

فصل 7 : وسايل ورودي و خروجي

1

0/5

1

فصل 8 : حافظه هاي جانبي

1

0/5

1

فصل 9 :   نرم افزارهاي سيستم

-

2

1/5

فصل 10 : نرم افزارهاي کاربردي

-

1/5

1/5

فصل 11 : فرايند برنامه نويسي

-

3

3

فصل 12 : برنامه نويسي به زبان ويژوال بيسيک

-

3/5

3

پروژه ی Word

3

-

-

پروژه ازسايرکارگاه های نوبت اول

3

-

-

پروژه ی ويژوال بيسيک

-

4

-

پروژه ازسايرکارگاه های نوبت دوم

-

2

-

جمع

20

20

20

تذکّرات:

1- درارزشيابی پايانی نوبت اول ودوم ، 14 نمره برای آزمون کتبی و 6 نمره برای پروژه از کتاب کار منظور شده است.
2- هدف از ارزشيابی کتبی فقط ارزشيابی محفوظات دانش آموزان نيست.لذا، ارزشيابی بايد به گونه‌ای باشد که سطوح مختلف مهارت‌های ذهنی از قبيل تجزيه و تحليل ، ترکيب، استدلال و بيان ارتباطات را نيز ارزيابی کند.

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در دوشنبه دوازدهم مهر 1389 ساعت 23:41 | لینک ثابت |

بارم بندي درس زمين شناسي

شماره فصل

نوبت اول

نوبت دوم و شهريور

1

2

1

2

7

5/2

3

5/5

5/1

4

5/5

2

5

-

5/3

6

-

2

7

-

5/2

8

-

2

9

-

3

جمع

20

20


توضيح: بارم هر فصل مي تواند معادل نيم نمره از مقدار پيشنهادي كمتر يا بيشتر باشد.
نوشته شده توسط Amir Hadadpour در دوشنبه دوازدهم مهر 1389 ساعت 23:35 | لینک ثابت |
 

فصول

عناوين دروس

نوبت اول

نوبت دوم

شهريور

اول

درس اول: جغرافيا،علمي براي  زندگي

2

5/0

5/1

دوم


درس دوم: نگاهي به جغرافياي طبيعي ايران
درس سوم : نگاهي به جغرافياي انساني ايران

5/1

4

سوم


درس چهارم :آب ها
درس پنجم:بهره برداري از منابع آب

4

1

2

چهارم


درس ششم: بيابان ها
درس هفتم : انسان و بيابان

5/3

1

5/1

پنجم


درس هشتم: اهميت و نقش جنگل ها
درس نهم: پراكندگي و انواع جنگل ها و ..

5/3

1

5/1

ششم


درس دهم : آلودگي هوا
درس يازدهم : آلودگي درياها ورودها

-

3

5/1

هفتم


درس دوادهم :مخاطرات طبيعي چيست؟
درس سيزدهم : انسان ومخاطرات طبيعي

-

5/3

5/2

هشتم

درس چهاردهم : پراكندگي ورشد جمعيت
درس پانزدهم : جمعيت ومهاجرت ، …

-

5/5

5/3

نهم

درس شانزدهم : جهانگردي چيست ؟…
درس هفدهم : ايرانگردي

-

3

2

جمع

 

20

20

20

 

يادآوري مهم :

1ـ تدرس جغرافياي استان هماهنگ وهمراه با كتاب اصلي خواهد بود.

2ـ ارزش يابي كتاب جغرافيا  15 نمره وكتاب  جغرافياي استان 5 نمره مي باشد.

3ـ نمره مندرج در هر فصل به تفكيك كتاب جغرافيا  و استان است و استان هايي كه فاقد آن فصول دركتاب استان مي باشد بايد نمره مورد نظر را به فصل  كتاب جغرافياي (1) اختصاص دهد. 

 
نوشته شده توسط Amir Hadadpour در دوشنبه دوازدهم مهر 1389 ساعت 23:33 | لینک ثابت |
بارم بندي كتاب جغرافيا (2) رشته ادبيات و علوم انساني  
 

فصول

دروس

نوبت اول

نوبت دوم وشهريور

فصل اول

درس اول- درس دوم

5/4

75/2

فصل دوم

درس سوم- درس چهارم

3

75/1

فصل سوم

درس پنجم- درس ششم

5/4

75/2

فصل چهارم

درس هفتم- درس هشتم

4

25/2

فصل پنجم

درس نهم- درس دهم

4

25/2

فصل ششم

دروس يازدهم، دوازدهم،سيزدهم

-

5/3

فصل هفتم

درس چهاردهم- درس پانزدهم

-

75/2

فصل هشتم

درس شانزدهم

-

2

جمع

 

20

20

 

تذكر: قسمت هاي« مطالعه هاي موردي»  و « بيشتر بدانيم » صرفاً براي مطالعه آزاد دانش آموزان مي باشد و در هيچ يك  از ارزشيابي هاي  مستمر و  پاياني  منظور نمي گردد. بدين ترتيب متن تحت عنوان‌«معلم گرامي» در ابتداي كتاب ، اصلاح مي گردد.

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در دوشنبه دوازدهم مهر 1389 ساعت 23:12 | لینک ثابت |
بارم بندي كتاب جغرافياي (1)و استان رشته ادبيات و علوم انساني
 
 

فصول

عناوين دروس

نوبت اول

نوبت دوم

شهريور

اول

درس اول:جغرافيا ، علمي براي  زندگي

2

5/0

5/1

دوم


درس دوم:نگاهي به جغرافياي طبيعي ايران
درس سوم : نگاهي به جغرافياي انساني ايران

7

5/1

4

سوم


درس چهارم :آب ها
درس پنجم:بهره برداري از منابع آب

4

1

2

چهارم


درس ششم: بيابان ها
درس هفتم : انسان و بيابان

5/3

1

5/1

پنجم


درس هشتم: اهميت و نقش جنگل ها
درس نهم: پراكندگي و انواع جنگل هاو …

5/3

1

5/1

ششم


درس دهم : آلودگي هوا
درس يازدهم : آلودگي درياها ورودها

-

3

5/1

هفتم


درس دوادهم :مخاطرات طبيعي چيست؟
درس سيزدهم : انسان ومخاطرات طبيعي

-

5/3

2

هشتم


درس چهاردهم : پراكندگي ورشد جمعيت
درس پانزدهم : جمعيت ومهاجرت ، …

-

5

3

نهم


درس شانزدهم : جهانگردي چيست ؟ …
درس هفدهم : ايرانگردي

-

5/2

5/1

دهم

درس هجدهم : جغرافيا، جغرافيدانان و…

-

1

5/1

جمع

20

20

20

 يادآوري مهم :
1-  جغرافياي استان تدريس همراه وهماهنگ با كتاب اصلي خواهد بود.
2ـ  ارزش يابي كتاب جغرافيا ( 1 ) 15 نمره وكتاب استان 5 نمره مي باشد.
3ـ  نمره  مندرج در هر فصل به تفكيك كتاب جغرافياي (1) و استان است و استان هايي كه فاقد آن فصول در كتاب استان  مي باشد  بايد  نمره  مورد  نظر را  به  فصل كتاب جغرافياي (1) اختصاص دهند.

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در دوشنبه دوازدهم مهر 1389 ساعت 23:8 | لینک ثابت |
alt
همايش ملی معناگرايی در علوم سياسی و روابط بين الملل

1.اهداف همايش

  •  تاكيد بر نقش معنا در شناخت و ادراك علوم انساني
  • شناخت نظريه ها و روش هاي معناگرا براي فهم سياست و روابط بين الملل
  •  نقد رويكردهاي مادي محور در علوم سياسي و روابط الملل
  •  باز خواني و درست خواني بنيادهاي علوم سياسي نوين: كاستي ها، پيشنهادها و راهكارها
  • مفاهيم معنويت بررسي وضعيت و گرايي در سياست و روابط بين الملل
  •  چگونگي امكان مفهوم سازي ورود دين در تحليل سياست
  • (بررسي بنيادهاي روش شناسي) نظام معنايي )، جامعه شناسي سياسي (سرمايه اجتماعي )، انديشه سياسي(حقيقت و اقعيت فلسفه سياسي(تعامل اخلاق و سياست، تعامل عقلانيت وسياست ) و انسان شناسي درعلوم سياسي و روابط بين‌الملل.

2. محورهای همايش

  • معناگرايي ديني و معناگرائي غيرديني در علوم سياسي و روابط بين الملل
  • نظريات غير مادي در علوم سياسي و روابط بين الملل
  • انگاره هاي ديني در علوم سياسي و روابط بين الملل
  • معنويت گرائي در روابط بين الملل
  • معناگرايي (ديني و غير ديني ) در روش فهم سياست و روابط بين الملل.

اطلاعات كلي همايش:‌   زبان همايش:

  • ارائه سخنراني به زبان فارسي

ارسال مقالات:

  •  به آدرس اينترنتي maana@atu.ac.ir
  •  يا به آدرس دبيرخانه همايش ارسال شود

زمان همايش: 

  • دوشنبه 8 آذر 1389 ساعت 9 صبح

محدوده همايش: 

  • قلمرو جغرافيايي- ايران
  • تعداد مقالات پذيرفته شده حداكثر 50 مقاله و سخنراني

 مكان  همايش: تهران - دانشگاه علامه طباطبائي، دانشكده حقوق و علوم سياسي، سالن كنفرانس شهيد بهشتي

 از انديشمندان، متفكران، محققان و نويسندگان تقاضا مي شود تا 15 مهر 1389 چيكده مقالات خود را به دبيرخانه همايش ارسال كنند، ضمناً آخرين مهلت ارسال اصل مقالات 15 آبان 1389 مي باشد.

درخلاصه مقالات، عنوان مقاله، نام نويسنده (مرتبه علمي و سازمان متبوع، آدرس و شماره تلفن) ، مقدمه، روش، يافته ها، بحث و نتيجه گيري، واژگان كليدي، مي بايد لحاظ شود.

ساختار اصل مقالات: چيكده ، واژان كليدي، مقدمه، چارچوب نظري، تحليل يافته ها، نتايج، منابع، مقالات به صورت تايپ شده با فونت 14 Bzar نازك،  ارجاعات  به شيوه درون مي باشد. براي دريافت اطلاعات  بيشتر  به نشاني  اينترنتي زيرwww.ipis.ir و www.atu.ac.ir مراجعه شود.

نشاني دبيرخانه همايش :
تهران ، بلوار دهكده المپيك، تقاطع بزرگراه شهيد همت، پرديس ، دانشگاه علامه طباطبايي، دانشكده حقوق و علوم سياسي، تلفن :‌   44727612       دورنگار: 44737587-021

دفترمطالعات سياسي و بين المللي  وزارت امورخارجه، (معاونت آموزش و پژوهش- دفتر مطالعات سياسي و بين المللي)

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در دوشنبه دوازدهم مهر 1389 ساعت 1:30 | لینک ثابت |
alt
دفتر مطالعات سياسی و بين المللی

فراخوان
بيستمين همايش بين المللی خليج فارس
همكاری فراگير در خليج فارس: فرآيندهای توسعه و ثبات منطقه ای
اول و دوم آذرماه 1389، بندرعباس

در ادامه نشست های سالانه دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی در خصوص مسائل و تحولات جاری در منطقه خلیج فارس، امسال بیستمین همایش بین المللی خلیج فارس تحت عنوان " همكاری فراگیر در خلیج فارس: فرآیندهای توسعه و ثبات منطقه ای " در 1 و 2 آذرماه 1389 برابر با 22 و 23 نوامبر 2010 با مشاركت استانداری هرمزگان در شهر بندرعباس برگزار می گردد.

محورهای قابل طرح در این همایش عبارتند از:

جلسه یكم: راهكارهای همگرایی منطقه ای
1. مفاهیم و راهكارهای همگرایی
2. موانع همگرایی منطقه ای و راهكارهای مقابله با آن
3. راهكارها و ظرفیت های همگرایی اقتصادی ، صنعتی، مالی و گمركی میان كشورهای منطقه
5. نقش گردشگری در توسعه همگرایی و گسترش صلح و امنیت پایدار در منطقه

جلسه دوم: شیوه های مقابله با بحران های اقتصادی جهانی در منطقه
1. راهكارهای مقابله با بحران های كوتاه مدت و دراز مدت اقتصادی در منطقه
2. تأسیس سازمان همكاری های اقتصادی و تجاری منطقه ای به عنوان یك راهكار ثبات آفرین
3. نقش نفت و گاز خلیج فارس در مقابله با بحران های اقتصادی
4. تأثیر تحریم های اعمال شده علیه ایران  بر روند اقتصادی كشورهای منطقه

جلسه سوم: عوامل و راه كارهای ثبات آفرین در منطقه
1.عوامل ثبات و بی ثباتی در منطقه؟
2.روش های مقابله با عوامل بی ثباتی در منطقه خلیج فارس (رژیم صهیونیستی، حضور نیروهای فرامنطقه ای، خیزش ناتو برای ایفای نقش در خلیج فارس، خریدهای كلان تسلیحاتی،...)
3.ایجاد سازمان همكاری های امنیتی منطقه ای به عنوان یك راهكار ثبات آفرین
4. ارتباط امنیت و ثبات خلیج فارس با امنیت جهانی، ارزیابی نقش بازیگران

جلسه چهارم: انرژی های پاك و نقش آنها در ایجاد محیط زیست سالم در منطقه خلیج فارس
1. نقش انرژی های پاك در توسعه منطقه ( ظرفیت كشورهای منطقه و گرایش آنها به استفاده از انرژی های نو و انرژی صلح آمیز هسته ای)
2. فعال سازی راپمی(ROPME) به عنوان یك سازوكار زیست محیطی موجود در منطقه
3. زمینه ها و سازوكارهای همكاری در صیانت از محیط زیست منطقه خلیج فارس و دریای عمان

از علاقه مندان به مشاركت در همایش دعوت می نماید خلاصه مقالات به همراه شرح حال مختصر خود را در یك صفحه A4 در فرمت word حداكثر تا تاریخ 10/8/89 و اصل مقالات را حداكثر تا تاریخ 20/8/89 به یكی از سه زبان فارسی، انگلیسی و عربی به دبیرخانه همایش ارسال نمایند.

تلفن: 75- 22802671 داخلی 3031 و 3035
دورنگار :22802649
پست الكترونیك: persiangulf20@ipis.ir

جهت دریافت فرم شركت در همایش از طریق لینك زیر اقدام نمائید:
دانلود

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در دوشنبه دوازدهم مهر 1389 ساعت 1:23 | لینک ثابت |

فراخوان مقاله سومین همايش سالیانه انجمن ایرانی روابط بین الملل

اهداف همايش

- تبيين ماهيت نظام بين‌الملل موجود؛

- آسيب‌شناسي ساختار، كاركرد و فرآيند نظام بين‌الملل موجود؛

- امكان‌سنجي تغيير و تحول در نظام بين‌الملل موجود؛

- تبيين نظام‌هاي بين‌الملل بديل؛

- بحث و بررسي ماهيت و مختصات نظام‌هاي بين‌الملل مطلوب؛

- نقد و بررسي نظريه‌هاي حفظ وضع موجود؛

- بحث و بررسي رهيافت‌هاي نظري انتقادي و تجديدنظر طلب.

محورهاي همايش

محور اول: ماهيت نظام بين‌الملل موجود

- ساختار و كاركرد نظام بين‌الملل موجود؛

- قواعد و هنجارهاي حاكم بر نظام بين‌الملل موجود؛

- فرآيندهاي نظام بين‌الملل موجود؛

- بازيگران نقش‌آفرين در نظام بين‌الملل موجود؛

- نتايج نظام بين‌الملل موجود؛

محور دوم: آسيب‌شناسي نظام بين‌الملل موجود

- آسيب‌هاي سياسي؛

- آسيب‌هاي اقتصادي؛

- آسيب‌هاي حقوقی؛

- آسيب‌هاي هنجاري.

محور سوم: نظام‌هاي بين‌الملل بديل

- امكان‌سنجي تغيير در نظام بين‌الملل موجود؛

- نظريه‌هاي تغيير در نظام بين‌الملل موجود؛

- با یسته‌هاي اخلاقي – هنجاري نظام بين‌الملل موجود.

محور چهارم: اسلام و نظام بين‌الملل مطلوب

- جامعه جهاني اسلامي؛

- نظام بين‌الملل اسلامي؛

- جمهوري اسلامي ايران و نظام بين‌الملل مطلوب.

محور پنجم: ساير موضوعات مرتبط به تشخيص كميته علمي

زمان و مكان همايش

مكان: تهران، خيابان شهيد باهنر، خيابان شهيد آقایی، معاونت آموزش و پژوهش وزارت امور خارجه، دفتر مطالعات سياسي و بين‌المللي.

زمان: آذرماه 1389

برگزاركنندگان

انجمن ايراني روابط بين‌الملل با مشاركت و حمايت معاونت آموزش و پژوهش وزارت امور خارجه و سایر نهادهای آموزشی و پژوهشی مرتبط.

نشاني دبيرخانه

- آدرس: تهران، کریمخان زند، نبش آبان شمالی، ساختمان دانشگاه علامه طباطبایی، انجمن های علمی، طبقه دوم، اتاق 212

- صندوق پستي: 117-14135

- تلفن: 81032220

- دورنگار: 81032200

مهلت ارسال مقالات

- مهلت ارسال چكيده مقالات: 5 مهرماه 1389

- مهلت ارسال اصل مقالات: 10 آبان ماه 1389

چگونگي تدوين مقالات

- خلاصه مقالات: عنوان مقاله، نام نويسنده (مرتبه علمي و سازمان متبوع، آدرس، شماره تلفن و ايميل)

- اصل مقالات: چكيده، واژگان كليدي، مقدمه، چارچوب نظري، تحلیل يافته‌ها، نتايج، منابع، مقالات به صورت تايپ شده با فونت Bzar 14 نازك، ارجاعات به شيوه درون متني.

- براي دريافت اطلاعات بيشتر به نشاني اينترنتي www.iisa.ir مراجعه شود.

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در دوشنبه دوازدهم مهر 1389 ساعت 1:21 | لینک ثابت |
ایران

کشور ایران با  195، 648 ،1 کیلومتر مربع وسعت، در مرتبه شانزدهم کشورهای جهان از این حیث قرار دارد. ایران در نیمکره شمالی، در قاره آسیا و در قسمت غربی فلات ایران واقع شده و جزو کشورهای خاورمیانه است.


ادامه مطلب
نوشته شده توسط Amir Hadadpour در جمعه نهم مهر 1389 ساعت 20:38 | لینک ثابت |
چرخه آب

این حقیقت است كه آبی كه امروزه مورد استفاده قرار می دهیم، صدها میلیون سال است كه وجود دارد و مقدار آن خیلی تغییر نكرده است. آب در سرتاسر دنیا حركت می كند، شكل آن تغییر می كند، توسط گیاهان و جانوران جذب می شود اما هرگز ناپدید نشده و از بین نمی رود. آب چرخه ای عظیم و دائمی را طی می كند كه آن را چرخه آب می نامیم(هیدرو به معنی آب است).

فرآیندهای متعددی با هم در كارند و سبب می شوند كه آبهای زمین به صورت چرخه دائما در حركت باشند. در چرخه آب پنج فرآیند دخیلند: تراكم، بارش، نفوذ، روان آب و تبخیرو تعریق. این فرآیندها همزمان بوده و به غیر از بارش، بقیه دائمی می باشند.

این پنج فرآیند، تراكم، بارش، نفوذ، روان آب و تبخیرو تعریق، با هم چرخه آب را می سازند. بخار آب متراكم شده و ابرها را تشكیل می دهدكه در شرایط مناسب منجر به بارش می شود. باران به سطح فرو می ریزد و به خاك نفوذ می كند یا به صورت روان آب جریان می یابد. آب سطحی(مثل دریاچه ها، رودخانه ها، اقیانوسها و غیره) تبخیر شده و به صورت رطوبت به جو بر می گردند در حالیكه گیاهان طی فرآیند تعریق، آب را به جو برمی گردانند.

تراكم فرآیندی است كه طی آن آب از حالت بخار به حالت مایع تبدیل می شود. غالبا بخار آب موجود در هوا،‌ در اثر همرفت به سمت بالا می رود. یعنی هوای گرم و مرطوب بالا رفته و هوای سرد به سمت پایین حركت می كند. همانطور كه هوای گرمتر بالا می رود، بخار آب انرژی خود را از دست داده و حرارت آن افت می كند. در نتیجه،‌ بخار آب به حالت مایع یا یخ در می آید.

می توانید در عمل،‌فرآیند تراكم را مشاهده كنید، هنگامیكه بطری لیموناد سردی را از یخچال برداشته و آن را در هوای اتاق قرار می دهید. دقت كنید كه لیموناد چگونه خارج می شود. آب نمی تواند از داخل بطری خارج شود بلكه به صورت بخار آب به هوا وارد می شود. همانطور كه هوای اطراف سرد می شود، آب به صورت قطره در می آید.

بارش، آبی است كه به صورت باران، تگرگ یا برف از ابرها می بارد. بارش وقتی آغاز می شودكه بخار آب متراكم شده و در اتمسفر سنگین شود. در نتیجه نمی تواند در جریان هوای اتمسفر باقی بماند و فرو می ریزد. در بعضی موارد، آب بارش،‌ قبل از اینكه به سطح برسد، تبخیر می شود. اگرچه در اكثر موارد،‌آب بارش به سطح زمین می رسد و در سطح جریان می یابد، علاوه بر آن آب سطحی دررودخانه ها و دریاچه ها هم جمع می شود یا با نفوذ به خاك، آب زیرزمینی را تشكیل می دهد.

بخشی از بارش كه به سطح زمین می رسد‌، طی فرآیند نفوذ به داخل زمین می رود. میزان آبی كه به زمین نفوذ می كند بسته به درجه شیب زمین، میزان و نوع پوشش گیاهی، نوع خاك و سنگ و میزان اشباع شدگی خاك، متفاوت است. وجود سوراخهای بیشتر(تركها، حفره ها، درزه ها)،‌ میزان نفوذ را افزایش می دهد. آبی كه به خاك نفوذ نكند،  در سطح به صورت روان آب جاری می شود.

بارشی كه به سطح زمین می رسد اما به خاك نفوذ نمی كند روان آب نامیده می شود. روان آب در نتیجه ذوب برف و یخ هم به وجود می آید.

هنگامی كه میزان بارش زیاد است، خاكها از آب اشباع می شوند. با افزایش بارش، آب اضافی نمی تواند به خاك وارد شود. روان آب به رودخانه ها و رودها وارد شده و مقدار زیادی از آب اضافی جریان می یابد. آب سطحی همیشه به سمت پایینترین نقطه ممكن، معمولا اقیانوسها، حركت می كند. در طول این مسیر، بخشی از آب تبخیر می شود، بخشی به زمین نفوذ كرده یا برای مقاصد كشاورزی یا صنعتی مورد استفاده قرار می گیرد.

تبخیر و تعریق،‌ آبی است كه از زمین تبخیر شده و یا توسط گیاهان تعریق می شود. تبخیر و تعریق، راهی برای ورود مجدد بخار آب به هواست.

تبخیر، ‌هنگامی رخ می دهد كه انرژی تابشی خورشید، آب راگرم كرده و سبب می شود كه ملكولهای آب فعال شوند در نتیجه بخشی از آنها، به صورت بخار وارد اتمسفر می شوند.

تعریق، هنگامی رخ می دهد كه گیاهان آب را توسط ریشه جذب كرده و آن را از طریق برگها پس می دهند كه این فرآیند به علت حذف و انتقال آلاینده ها، آب را تمیز می كند.

همانطور كه دیدید، فرآیندهای بسیاری در جریان هستند تا آب مورد نیاز شما تامین شود. این فرآیندها همیشه در جریان هستند. اگر قطب جنوب یخ زده است، به آن معنا نیست كه در آن تبخیر رخ نمی دهد(یخ می تواند مستقیما، طی فرآیندی كه تصعید نامیده می شود، به بخار تبدیل شود و اگر بیابان ساهارا بسیار داغ است، به آن معنا نیست كه در آن بارندگی صورت نمی گیرد(بارش قبل از این كه به زمین برسد، تبخیر می شود).
بنابراین، آبی كه شما امروزه می نوشید، هنگامی كه دایناسورها به زمین حكمفرمایی می كردند، وجود داشته است

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در جمعه نهم مهر 1389 ساعت 20:30 | لینک ثابت |

جزئيات زلزله‌هاي يکسال اخير ايران

معاون پژوهشي پژوهشگاه زلزله شناسي و مهندسي زلزله با بيان اينکه در يک سال اخير 9 زلزله مهم با بزرگاي بيش از 5 ريشتر در کشور اتفاق افتاده است، گفت: در مطالعات لرزه شناسي، گسل زاگرس از فعال ترين گسل ها و بندر عباس لرزه خيزترين شهر ايران است.

دکتر مهدي زارع در گفت و گو با مهر، گسل هاي البرز، زاگرس و گسل هاي ايران مرکزي را از گسلهاي اصلي ايران نام برد و افزود: در مناطق مختلف کشور گسل هاي متفاوتي وجود دارد که هر کدام از آنها اثرات سطحي مختلفي را بر جاي مي گذارند.

وي با تاکيد بر اينکه در مطالعات لرزه شناسي زلزله هايي با بزرگاي 5 مد نظر قرار مي گيرد اظهار داشت: بر اين اساس در مطالعات لرزه شناسي زلزله هايي که کمتر از 5 ريشتر بوده و يا موجب گسيختگي نشده و خساراتي را وارد نکرده است مد نظر قرار نمي گيرند چرا که به سختي مي توان ارتباط اين نوع لرزه ها را با گسل هاي فعال يافت. اين امر در تمام دنيا صدق مي کند.

معاون پژوهشي پژوهشگاه زلزله شناسي و مهندسي زلزله به تشريح وضعيت گسل ها و زلزله هاي يکسال گذشته ايران پرداخت و اظهار داشت: بر اين اساس مي توان گفت مهمترين زلزله هاي قابل مطرح در سال جاري (89) سه زلزله تربيت حيدريه در روز 8 مردادماه جاري به بزرگاي 5.8 ، زلزله جنوب بردسير کرمان روز 9 مردادماه به بزرگاي 5.6 ريشتر و زلزله اشکنان فارس در روز 30 تيرماه به بزرگاي 5.7 ريشتر است.

وي زلزله پاکدشت را از ديگر رويدادهاي زمين شناختي کشور ذکر کرد و افزود: بزرگاي زلزله پاکدشت 4 ريشتر بوده است ولي اين زلزله به دليل نزديکي به تهران و مطلع شدن بيش از 10 ميليون نفر از وقوع آن جزء لرزه هاي مهم در سال جاري به شمار مي رود.

6 زلزله مهم در سال گذشته

زارع به بيان زلزله هاي مهم در سال 88 پرداخت و خاطرنشان کرد: در سال گذشته 6 زلزله مهم رخ داد که از آن جمله مي توان به زلزله شمال غربي سراوان در 10 ارديبهشت با بزرگاي 5.1 ريشتر، باختر بندر سوزا واقع در جزيره قشم در روز 31 تيرماه با بزرگاي 5.5 و زلزله بخش بلده شهرستان نور در هفته سوم مردادماه اشاره کرد. بلده از 22 تا 29 مرداد ماه 88، 9 زلزله را با بزرگاي 2.4 تا 4.2 تجربه کرده است.

زارع به ساير زلزله هاي مهم سال 88 اشاره کرد و گفت: زلزله جنوب شرقي مسجد سليمان در روز 13 مهر ماه با 1.5 ريشتر ، زلزله پاکدشت در روز 25 مهر ماه با بزرگاي 3.9 و زلزله باختر بندرعباس در روز 13 آبان ماه با بزرگاي 4.9 از ديگر رخدادهاي لرزه اي ايران در سال گذشته است.

معاون پژوهشي پژوهشگاه زلزله همچنين زلزله فيروزکوه در سال گذشته را به دليل نزديکي به تهران مهم دانست و در اين باره توضيح داد: اين زلزله در روز 30 دي ماه سال گذشته به بزرگي 4.2 ريشتر در عمق 5 کيلومتري زمين در منطقه فيروزکوه رخ داد. دليل اين زلزله گسل مشاع است. گسل مشاع گسلي فعال است ولي نمي توان پيش بيني کرد که اتفاق افتادن زلزله ادامه خواهد داشت يا خير.

گسل هاي اصلي و فرعي ايران

ايران توسط گسل هاي اصلي و فرعي با روندهاي مختلف پوشيده شده است. برخي از گسلهاي اصلي در زمين شناسي و منطقه ساختاري ايران باعث تخريب و وارد آوردن خسارتهاي جاني شده است ولي برخي از آنها به دليل تکرار لرزه ها به فواصل مختلف بدون ايجاد گسيختگي، لرزه هايي را ايجاد مي کند.

اين گسل ها شامل موارد زير است:

گسل البرز: شرق گرگان تا لاهيجان بين واحد گرگان تا رشت و البرز قرار دارد.

گسل آبيک - فيروزکوه: از آبيک قزوين تا فيروزکوه در بخش جنوبي البرز کشيده شده است و قسمتي از آن به نام مشا - فشم خوانده مي شود.

گسل سمنان: در شمال سمنان قرار دارد و جدا کننده کوه هاي البرز از ايران مرکزي است. اين گسل از شرق تا دامغان و از غرب تا دشتهاي ده نمک - گرمسار امتداد دارد.

گسل هاي البرز غربي و آذربايجان: شامل گسل هاي تبريز، آستارا و اروميه مي شود.

گسل هاي ايران مرکزي: گسل ترود، گسل ميامي، گسل درونه (گسل بزرگ کوير)، گسل قم - زفره و گسل دهشير - بافت (گسل نايين- بافت) از گسل هاي ايران مرکزي محسوب مي شوند.

گسل‌هاي شرق و جنوب شرقي ايران: شامل گسل هريرود، گسل نهبندان، گسل نايبند و گسل بشاگرد مي شود.

گسل‌هاي زاگرس

معاون پژوهشي پژوهشگاه زلزله با اشاره به اثرات فعاليت هاي گسل هاي ايران گفت: بيشترين زلزله از نظر تعداد در گسل زاگرس اتفاق مي افتد از اين رو بر اساس آمارها ، «بندرعباس» لرزه خيزترين شهر ايران است.
 
وي با تاکيد بر اينکه «لرزه خيزترين بودن» به معناي تخريب مناطق لرزه خيز نيست، توضيح داد: به طور کلي منطقه زاگرس از لرزه خيزترين مناطق کشور است به گونه اي که در طول سال بيشترين تعداد زلزله ها از جنوب ايران ثبت مي شود. در اين مناطق به دليل وجود لرزه هاي سطحي از خطرات تخريبي فعاليت هاي گسل زاگرس کاسته مي شود.

زارع در عين حال به زلزله هاي مخرب در «قير و کارزين» فارس در سال 1352و دشت «سيلاخور» بروجرد در 11 فروردين سال 85 اشاره کرد و اظهار داشت: اين مناطق بر روي گسل جوان زاگرس قرار گرفته اند ضمن آنکه بيشترين تلفات و خسارات ناشي از فعاليت گسل زاگرس ، در مرکز آن است که زلزله بم نمونه آن به شمار مي آيد.

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در پنجشنبه هشتم مهر 1389 ساعت 0:39 | لینک ثابت |
رصد يک آتشفشان بزرگ کهکشاني

ستاره شناسان با استفاده از رصدخانه فضايي پرتوهاي ايکس چاندار موفق شدند در مرکز کهکشان مسيه 87 يک آتشفشان بزرگ را رصد کنند.

به گزارش مهر، کهکشان مسيه 87 يکي از نزديکترين کهکشان ها به راه شيري است به طوري که تنها 50 ميليون سال نوري از زمين فاصله دارد.

اندازه اين کهکشان 200 هزار سال نوري است و يکي از نوراني ترين اجرام در آسمان شب به شمار مي رود. اين کهکشان در قلب خوشه سنبله که محل خاستگاه هزاران کهکشان است واقع شده است.

بخشي از اين خوشه که کهکشان مسيه 87 در آن قرار دارد از گاز گرمي که مقدار زيادي پرتو ايکس ساطع مي کند پر شده است. اين گاز در حال سرد شدن بوده و به طرف مرکز کهکشان در حال حرکت است. اين حرکت به فرايند سرد شدن گاز شتاب مي دهد و کمک مي کند که گاز به توده ابري که منشاء تشکيل ستارگان جديد خواهد بود متصل شود.

در مرکز اين کهکشان يک سياه چاله عظيم وجود دارد که امواجي از ذرات پر انرژي را در فضا پرتاب مي کند. اين ذرات، گاز گرم را از مرکز کهکشان دور مي کنند و موجب مي شوند که گاز کاملا به مرکز کهکشان نرسد. اين حالت زماني که در روي زمين يک آتشفشان فوران مي کند نيز رخ مي دهد و گازها و خاکسترهاي داغ پس از فوران مواد مذاب به طرف اتمسفر پرتاب مي شوند.

نمونه اين حالت در مورد فوران اخير آتشفشان ايسلند به وضوح ديده شد که توده هاي خاکستر ترافيک پروازهاي اروپا را دچار مشکل کرده بودند.

در روي زمين، گازهاي آتشفشاني امواج ضربه اي مافوق صوت ايجاد مي کنند.اطلاعات تلسکوپ چاندار نشان مي دهد که ذرات پر انرژي در اثر برخورد به توده گاز امواج ضربه اي مشابهي را در اطراف اين سياه چاله به وجود مي آورند.

در حقيقت اين اطلاعات نشان مي دهد که اين سياه چاله نوعي «فوق آتشفشان کهکشاني» در مرکز کهکشان مسيه 87 است.

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در پنجشنبه هشتم مهر 1389 ساعت 0:34 | لینک ثابت |
مثلث برمودا

مثلث برمودا که به مثلث شیطان نیز مشهور است، منطقه ای در شمال غربی اقیانوس اطلس است.

مثلث برمودا که به مثلث شیطان نیز مشهور است، منطقه ای در شمال غربی اقیانوس اطلس است که تعدادی هواپیما و کشتی در آن ناپدید شده اند. بعضی از مردم معتقدند این پدیده مربوط به خطاهای انسانی یا دلایل طبیعی است.
اما بعضی دیگر آن را به ماوراء الطبیعه، قوانین فیزیکی یا موجودات فضایی ربط می دهند. با اینکه مستندات محکمی وجود دارند که نشان می دهند خیلی از اتفاقات دقیق ثبت نشده و پایگاه های رسمی زیادی اعلام کرده اند که آمار تعداد ناپدیدشدگان در این منطقه مشابه هر نقطه دیگری از اقیانوس است، اما با توجه به تحقیقات قابل ملاحظه انجام شده، قسمتهایی از این پدیده بدون پاسخ مانده است.

موقعیت مثلث برمودا

مرز این مثلث توسط تمام مولفان یکسان ثبت نشده است، بعضی گزارشات محدوده آن را ذوزنقه ای می دانند که تنگه فلوریدا، باهاماس و جزایر کاراییب را در برمیگیرد. بعضی دیگر آن را به خلیج مکزیک می پیوندند. اما معروف ترین مثلث که در بیشتر کتابها از آن یاد شده، به محلی در سواحل فلوریدا، سن ژوان و پورتوریکو اشاره می کند که جزیره برمودا نیز در آن است و بیشتر حوادث در مرز جنوبی این مثلث اطراف باهاماس و تنگه فلوریدا رخ داده است.
جریان خلیجی بعد از گذر از خلیج مکزیک، از میان این مثلث می گذرد. جریان پنج تا شش گره ای آن ممکن است نقشی در تعداد ناپدیدشدگان داشته باشد. طوفان های ناگهانی، گردباد های تابستانی که تا اواخر پاییز ادامه دارد، این شرایط آب و هوایی سخت بخصوص قبل از قرن 20 و توسعه ارتباطات راداری و ماهواره ای، میتوانست باعث ناپدید شدن بدون ماندن هیچ ردپایی شود.

سابقه مثلث برمودا

گفته می شود کریستوفر کلمبوس اولین کسی بود که پدیده های عجیبی را درباره مثلث برمودا ثبت کرد، او خبر داده است که با کارکنان کشتی اش، نورهایی را در افق دیده است که می رقصند و شعله هایی را در آسمان دیده است. یکی از محققان دانشگاه آریزونا در سال 1975 با تحقیق درباره این پدیده سعی میکند تا نقاب ماورایی و رازگونه بودن را از مثلث برمودا بردارد. او می نویسد:
"تعداد کشتی ها و هواپیمای مفقود شده که در این ناحیه گزارش شده است، بیشتر از قسمتهای دیگر اقیانوس نیست. با توجه به منطقه ای که اغلب در آن طوفان رخ میدهد، تعداد گمشدگان نه غیرمحتمل و نه حتی بعید است."
در گزارش بعضی از اعداد و ارقام مبالغه شده و بعضی فقدان ها حتی رخ نداده است. از علل طبیعی این واقعه می توان به گرباد و طوفان های گرمسیری، نوسان امواج الکترومغناطیس و تاثیر این اختلال بر قطب نماها، جریان های خلیجی که قدرت زیادی دارند و مانند یک رود، میتوانند هر جسمی حتی هواپیمای کوچک یا قایق را که در آن شناور باشد، از مسیر خود خارج کند.
مثلث برمودا نامش را در نتیجه ناپدید شدن ۶ هواپیمای نیروی دریایی همراه با تمام سرنشینان آنها در پنجم دسامبر ۱۹۴۵ کسب کرد. ۵ فروند از این هواپیماها به دنبال اجرای ماموریتی عادی و آموزشی ، در منطقه مثلث ، پرواز می‌کردند که با ارسال پیامهایی عجیبی درخواست کمک کردند. هواپیمای ششم برای انجام عملیات نجات ، به هوا برخاست که هر شش هواپیما به طرز فوق‌العاده مشکوکی مفقود شدند.
آخرین پیامهای مخابره شده آنها با برج مراقبت حاکی از وضعیت غیر عادی ، عدم روئیت خشکی ، از کار افتادن قطب نماها یا چرخش سریع عقربه آنها و اطمینان نداشتن از موقعیتشان بود. این در حالی بود که شرایط جوی برای پرواز مساعد بود و خلبانان و دیگر سرنشینان افرادی با تجربه و ورزیده بودند. با وجود مدتها جستجو هیچ اثری از قطعه شکسته ، لکه روغن ، آثاری از اجسام شناور ، خدمه یا تجمع مشکوکی از کوسه‌ها دیده نشد. هیچ حادثه‌ای چه قبل و چه بعد از آن ، تا این حد حیرت‌آورتر از ناپدید شدن دسته جمعی هواپیماهای مذکور نبوده است. در حوادثی مشابه در این منطقه ‌قایقها و کشتیهایی مفقود شده‌اند (قربانیان مثلث برمودا)، در برخی موارد هم فقط خدمه و سرنشینان ناپدید گشته‌اند.
یکی از معروفترین اتفاقات مربوط به کشتی ژاپنی به نام رایفوکو مارو ست که بعد از ارسال یک پیغام اضطراری و عجیب، ناپدید شد. او اعلام کرده بود: "خطر مثل یک خنجر است، به سرعت کمک کنید." احتمال میرود این خنجر گردباد دریایی بوده باشد.
این منطقه هم اکنون محل مهمی برای عبور کشتی هاست و فرودگاهی دارد که سالانه پنجاه هزار پرواز را مدیریت می کند و بیش از یک میلیون توریست از آن دیدن می کنند. 
منبع: wikipedia.org

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در سه شنبه ششم مهر 1389 ساعت 22:52 | لینک ثابت |

چرا برف سفید است؟

ساختار پیچیده و کریستالی برف بگونه ای می باشد که برخلاف بسیاری دیگر از مواد تقریبا" تمام طیف نور را منعکس می کند و نتیجه آن می شود که ما برف را سفید می بینیم. در حالی که بسیاری مواد برخی طیف ها را جذب و برخی دیگر را منعکس می کنند برای همین هست که آنها را رنگی می بینیم.

در چه دمایی برف به باریدن می گیرد؟

احتمال اینکه برف در دماهای خیلی پایین هم بباره بسیار زیاد هست. در واقع مادامی که رطوبت وجود داشته باشه و هوای سرد و گرم توانایی جابجایی داشته باشند امکان بارش برف وجود دارد. اما معمولا" برف سنگین از حدود منهای 10 درجه تا حدود صفر درجه می بارد. چرا که در این دما هوا توانایی نگهداری بیشتر رطوبت یا بخار آب را دارد.

آیا هرچه هوا سردتر بشود دانه های برف بزرگتر می شوند؟

نه اینگونه نیست. بعنوان مثال مطالعاتی که در کوهها و دره های سرد انجام شده است نشان می دهد که برف های پف کرده و بزرگ بیشتر در دمای حدود منهای 10 درجه می بارند و با سرد شدن بیشتر هوا سایز کریستالها کمتر شده و در عوض چگالتر می شوند.

آیا این درست است که می گویند برف عایق الکتریسیته می باشد؟

بله درست است. چرا که کریستالهای برف با وجود اینکه از آب درست شده اند به دلیل وجود بسیار زیاد هوا میان آنها، عایق الکتریسیته می باشند به گونه ای که اگر برف تازه روی زمین نشسته باشد و صد البته دست نخورده باشد در آن صورت مقاومت بسیار زیادی در مقابل جریان برق از خود نشان می دهد. بعنوان مثال مقاومت الکتریکی ضخامت 25 سانتیمتر برف معادل ضخامت 15 سانتیمتر از فایبرگلاس می باشد!

آیا برف خوراکی می باشد؟

برف تازه و دست نخورده بخصوص اگر مدتی از بارش گذشته باشد بگونه ای که آلودگی هوا را قبلا" با خود شسته باشد، بدون شک قابل خوردن می باشد. بخصوص بسیاری از مردم غیر شهری برف را با شیرینی های جنبی مانند مربا یا مارمالاد می خورند.

امکان رعد و برق هم هنگام بارش برف وجود دارد؟

بندرت، چرا که برف همانند باران هادی الکتریسیته نیست. احیانا" در شرایط ویژه ای که برف همراه با طوفان باشد ممکن است این اتفاق رخ دهد.

چرا وقتی روی برف پا میگذاریم، صدای خاصی می دهد وبه نوعی"قرچ قرچ" می کند؟

برف از کریستال های یخ درست شده است که همگی شش وجهی می باشند. یک دانه برف از تعداد زیادی کریستال به هم چسبیده درست شده است. اما هنگام بارش میان دانه های برف توسط هوا فاصله ایجاد می شود. هنگامی که ما روی برف تازه باریده شده راه می رویم، هوا سعی می کند که از لابلای دانه های برف بیرون برود و از منافذی که ایجاد می شود با شدت خارج می شود و به این ترتیب صدایی طبیعی و منحصربفرد تولید می شود.

منبع: مجله خبری فریا http://www.farya.com/id/407

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در سه شنبه ششم مهر 1389 ساعت 22:47 | لینک ثابت |
کشف مرتفع ترين غار جهان

مرتفع ترين غار جهان توسط گروهي از کاوشگران انگليسي دانشگاه هانوي در جنگل هاي ويتنام کشف شد. اعضاي يک گروه انگليسي اعلام کردند موفق به کشف مرتفع ترين غار جهان در جنگل هاي ويتنام شده اند. به گفته دانشمندان اين غار با نزديک به 200 متر ارتفاع و 152 متر وسعت به نظر دو برابر بزرگترين غاري مي آيد که تا به حال کشف شده است. اين گروه تحقيقاتي انگليسي معتقدند غار هنگ سان دونگ از غار آهو واقع در مالزي که تا قبل از کشف اين غار به عنوان مرتفع ترين غار جهان شناخته مي شد، بسيار بزرگتر است.
تحقيقات بيشتر به منظور کشف قسمت هاي ديگر اين غار در حال انجام است و تخمين هاي اوليه نشان مي دهد که مسير اصلي اين غار ارتفاعي برابر 200 متر داشته و در برخي قسمت ها اين ارتفاع افزايش خواهد داشت. وسعت بيشتر قسمت هاي اين مسير بيشتر از 100 متر بوده و در برخي قسمت ها اين وسعت به 150 متر افزايش پيدا مي کند.
بر اساس گزارش تلگراف، به گفته کاوشگران ورودي اين غار توسط فردي محلي در سال 1991 کشف شده است. گروه محققان پس از 6 ساعت راهپيمايي در ميان جنگل هاي ويتنام به اين غار دسترسي پيدا کرده اند و نمونه ها و اطلاعات به دست آمده از اين کاوش را به منظور تحليل و بررسي بيشتر به انگلستان ارسال کرده اند.

منبع: روزنامه اطلاعات

نوشته شده توسط Amir Hadadpour در سه شنبه ششم مهر 1389 ساعت 22:41 | لینک ثابت |